Kadınlarınızdan fuhuş yapanlara karşı içinizden dört kişi şahit tutun. Eğer şahitlik ederlerse, Allah onlara bir yol açıncaya veya ölüm onları alıncaya kadar onları evlerde alıkoyun.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Vellâtî (ve o kadınlar ki) ye’tîne (yaparlar) el-fâhişete (çirkin fiili) min nisâikum (kadınlarınızdan) festeşhidû (şahit getirin) aleyhinne (onlara karşı) erba’aten (dört) minkum (sizden) fe in (eğer) şehidû (şahitlik ederlerse) fe emsikûhunne (onları tutun) fi’l-buyût (evlerde) hattâ (nihayet) yeteveffâhunne (ölüm onları alana kadar) el-mevtu (ölüm) ev (ya da) yec’ale (kılar) llâhu (Allah) lehunne (onlar için) sebîlâ (bir yol)
Mukatil Tefsiri
Yüce Allah’ın, “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar” buyruğunda kastedilen günah, zinadır. Buradaki kadın, evli olduğu hâlde zina eden kadındır. “Onlar hakkında içinizden dört şahit getirin” buyruğu ise, adil dört kişinin şahitlik etmesi anlamındadır. “Eğer şahitlik ederlerse” yani onlar hakkında zina ettiklerine dair şahitlikte bulunurlarsa, “Allah onlar için bir yol açıncaya veya ölüm onları alıncaya kadar o kadınları evlerde tutun.”
Eğer kadının kocası bulunuyor ve kadın zina etmişse, kocası mehri ondan alır; boşama, had cezası ve cinsel birliktelik olmaksızın kadın hapsedilir ve ölünceye kadar cezaevinde tutulur. “Allah onlar için bir yol açıncaya kadar” buyruğu ise, hapsedilmekten çıkacak bir yol anlamındadır. Bu yol recm, yani had cezasıdır. Daha sonra Nûr sûresinde yer alan had hükmü, evlerde hapsedilme hükmünü neshetmiştir.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah’ın şu sözü: “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar”; zina eden kadınlar demektir. Yani zina eden kadınlar. “Kadınlarınızdan” ifadesiyle, evli veya evli olmayan kadınlar kastedilmektedir. “Onlara karşı içinizden dört kişi şahit tutun” buyruğu, onların işledikleri fuhuş hakkında Müslüman erkeklerden dört kişiyi şahit gösterin demektir. “Eğer şahitlik ederlerse”, yani onların aleyhine şahitlik ederlerse, “onları evlerde alıkoyun” buyruğu gereğince onları evlerde hapsedin. “Ölüm onları alıncaya kadar”, yani ölünceye kadar. “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ifadesi ise, Allah’ın onların işledikleri fuhuştan kurtulmaları için bir çıkış yolu ve kurtuluş hükmü belirlemesine kadar demektir. Bu konuda tefsir ehli de bizim söylediğimiz gibi açıklamalarda bulunmuştur.
Bu görüşü dile getirenlerden biri şöyle rivayet etmiştir: Ebû Hişâm er-Rifâî Muhammed b. Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Yahyâ b. Ebî Zâide bize rivayet etti, İbn Cüreyc’den, o da Mücâhid’den: “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlara karşı içinizden dört kişi şahit tutun. Eğer şahitlik ederlerse onları evlerde alıkoyun” ayeti hakkında, onların ölünceye kadar evlerde hapsedilmeleri emredildi. “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ifadesindeki yol ise had cezasıdır, dedi.
Muhammed b. Amr bana rivayet etti, dedi ki: Ebû Âsım bize rivayet etti, İbn Ebî Necîh’ten, o da Mücâhid’den; “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar” ayeti hakkında şöyle dedi: Bu fuhuş zinadır. Onlara karşı dört kişi şahitlik ettiğinde ölünceye kadar hapsedilmeleri emredilmişti. “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ifadesindeki yol ise had cezasıdır.
Müsennâ bize rivayet etti, dedi ki: Abdullah b. Sâlih bize rivayet etti, dedi ki: Muâviye b. Sâlih bana rivayet etti, Ali b. Ebî Talha’dan, o da İbn Abbas’tan; “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar” ayetinden “yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” kısmına kadar olan bölüm hakkında şöyle dedi: Kadın zina ettiği zaman evde hapsedilir ve ölünceye kadar orada tutulurdu. Daha sonra Allah şu ayeti indirdi: “Zina eden kadın ve zina eden erkeğin her birine yüz değnek vurun.” (Nûr 2) Eğer evli iseler recmedilirlerdi. İşte Allah’ın onlar için açtığı yol budur.
Muhammed b. Sa‘d bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana rivayet etti, dedi ki: Amcam bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana rivayet etti, o da babasından, o da İbn Abbas’tan; “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ayeti hakkında şöyle dedi: Allah onlar için yolu belirlemiştir; bu da celde ve recmdir.
Bişr b. Muâz bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd, Katâde’den rivayet etti; “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar” ayetinden “yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” kısmına kadar olan bölüm hakkında şöyle dedi: Bu hüküm had cezalarından önceydi. O zaman erkek ve kadın sözle kınanıyor, kadın ise evde hapsediliyordu. Sonra Allah onlar için bir yol belirledi. Evli olanın yolu yüz değnek vurulup ardından taşlanması, evli olmayanın yolu ise yüz değnek vurulup bir yıl sürgün edilmesidir.
Kâsım bize rivayet etti, dedi ki: Hüseyin bize rivayet etti, dedi ki: Haccâc, İbn Cüreyc’den rivayet etti. Atâ b. Ebî Rebâh ve Abdullah b. Kesîr şöyle dediler: Fuhuş zinadır; yol ise recm ve celddir.
Muhammed b. Hüseyin bize rivayet etti, dedi ki: Ahmed b. Mufaddal bize rivayet etti, dedi ki: Esbât, Süddî’den rivayet etti; “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar…” ayetinden “yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” kısmına kadar olan bölüm hakkında şöyle dedi: Bunlar evlenmiş ve iffetli kadınlardır. Kadın zina ettiğinde evde hapsedilirdi. Kocası da verdiği mehri geri alırdı. Bu, şu ayetin anlamıdır:
“Kadınlara zorla mirasçı olmanız size helal değildir. Onlara verdiğinizin bir kısmını geri almak için onları sıkıştırmayın; ancak açık bir hayasızlık yapmaları hâli müstesna.” (Nisâ 19)
“Onlarla iyi geçinin.” (Nisâ 19)
Had cezaları gelince bu hüküm neshedildi. Böylece kadınlar celde ve recm ile cezalandırıldı. Mehri de miras sayıldı. Bu durumda yol had cezası oldu.
Hüseyin b. Ferec’den nakledildi; dedi ki: Ebû Muâz’ın şöyle dediğini işittim: Ubeyd b. Süleyman bize haber verdi, dedi ki: Dahhâk b. Müzâhim’in “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ayeti hakkında şöyle dediğini işittim: Bu yol had cezasıdır. Had cezası bu ayetteki hükmü neshetmiştir.
Ebû Hişâm er-Rifâî bize rivayet etti, dedi ki: Yahyâ bize rivayet etti, İsrail’den, o da Husayf’tan, o da Mücâhid’den; “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ayeti hakkında şöyle dedi: Erkek ve kadın için yüz değnek vurulmasıdır.
Rifâî bize rivayet etti, dedi ki: Yahyâ bize rivayet etti, Verkâ’dan, o da İbn Ebî Necîh’ten, o da Mücâhid’den; şöyle dedi: Bu yol celddir.
Muhammed b. Beşşâr bize rivayet etti, dedi ki: Muâz b. Hişâm bize rivayet etti, dedi ki: Babam bize rivayet etti, Katâde’den, o da Hasan’dan, o da Hıttân b. Abdullah er-Rakâşî’den, o da Ubâde b. Sâmit’ten; Resulullah’a vahiy geldiğinde başını öne eğer, sahabeler de başlarını eğerlerdi. Vahiy sona erince başını kaldırdı ve şöyle buyurdu:
“Allah onlar için bir yol belirlemiştir. Evli kadın evli erkekle, bekâr kadın bekâr erkekle. Evli olan önce değnekle cezalandırılır, sonra recmedilir. Bekâr olan ise değnekle cezalandırılır, sonra sürgün edilir.”
İbn Beşşâr bize rivayet etti, dedi ki: Abdüla‘lâ bize rivayet etti, dedi ki: Saîd, Katâde’den, o da Hıttân b. Abdullah’tan, o da Ubâde b. Sâmit’ten rivayet etti. Resulullah şöyle buyurdu:
“Benden alın! Allah onlar için bir yol belirlemiştir. Evli olan yüz değnek vurulur ve taşlanarak recmedilir. Bekâr olan ise yüz değnek vurulur ve bir yıl sürgün edilir.”
Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd, Katâde’den, o da Hasan’dan, o da Hıttân b. Abdullah’tan, o da Ubâde b. Sâmit’ten rivayet etti: Resulullah’a vahiy geldiğinde bu durum ona ağır gelir, yüzünün rengi değişirdi. Bir gün yine vahiy geldi. Vahiy sona erince şöyle buyurdu:
“Benden alın! Allah onlar için bir yol belirlemiştir. Evli olan için yüz değnek ve ardından taşla recm vardır. Bekâr olan için ise yüz değnek ve ardından bir yıl sürgün vardır.”
Yûnus bana rivayet etti, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi, dedi ki: İbn Zeyd, “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar…” ayeti hakkında şöyle dedi: Bunun anlamı, onlar ölünceye kadar kendileriyle evlenmeyin demektir. Ancak onları İslam’dan çıkarmamıştır. Daha sonra bu hüküm neshedildi. Allah’ın onlar için belirlediği yol şudur: Evli kadın zina ettiğinde recmedilir ve çıkarılır; bekâr için ise yüz değnek vardır.
Yahyâ b. Ebî Tâlib bana rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize haber verdi, dedi ki: Cüveybir, Dahhâk’tan; “Ölüm onları alıncaya veya Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ayeti hakkında şöyle dedi: Bu yol celde ve recmdir.
Müsennâ bize rivayet etti, dedi ki: Muhammed b. Ebî Cafer bize rivayet etti, dedi ki: Şu‘be, Katâde’den, o da Hasan’dan, o da Hıttân b. Abdullah er-Rakâşî’den, o da Ubâde b. Sâmit’ten rivayet etti. Resulullah şöyle buyurdu:
“Benden alın! Allah onlar için bir yol belirlemiştir. Evli olan evli ile, bekâr olan bekâr ile. Evli olan değnekle cezalandırılır ve recmedilir; bekâr olan ise değnekle cezalandırılır ve sürgün edilir.”
Yahyâ b. İbrahim el-Mes‘ûdî bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana rivayet etti, o da babasından, o da dedesinden, o da A‘meş’ten, o da İsmail b. Müslim el-Basrî’den, o da Hasan’dan, o da Ubâde b. Sâmit’ten rivayet etti. Dedi ki: Resulullah’ın yanında oturuyorduk. Birden yüzü kızardı. Vahiy geldiğinde böyle olurdu. Vahyin ağırlığından dolayı baygınlık benzeri bir hâl aldı. Kendine gelince şöyle buyurdu:
“Benden alın! Allah onlar için bir yol belirlemiştir. İki bekâra yüz değnek vurulur ve bir yıl sürgün edilir. İki evliye ise değnek vurulur ve recmedilir.”
Ebû Cafer şöyle der: “Yahut Allah onlara bir yol açıncaya kadar” ayetinin tefsirinde en doğru görüş, Allah’ın evli ve iffetli kimseler için belirlediği yolun taşla recm, bekârlar için ise yüz değnek ve bir yıl sürgün olduğunu söyleyenlerin görüşüdür. Çünkü Resulullah’ın recm ettiği ve recmettiklerine değnek vurmadığı sahih olarak sabittir. Yine bekârlar hakkında yüz değnek ve bir yıl sürgün hükmü verdiği de sahih olarak sabittir. Bu sebeple, Hasan’ın Hıttân’dan, onun da Ubâde’den rivayet ettiği ve evli için hem celde hem recm bulunduğunu ifade eden rivayet karşısında, Resulullah’ın fiilen uyguladığı hüküm daha güçlü bir delildir.
Ayrıca bu ayetin Abdullah’ın kıraatinde: “Kadınlarınızdan fuhuş yapanlar…” şeklinde okunduğu da zikredilmiştir.
Araplar, “Büyük bir işe geldim” ve “büyük bir işle geldim”, “çirkin bir söz söyledim” ve “çirkin söz söyledim” ifadelerini kullanırlar. Bu kullanım Arap dilinde yaygındır.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…