Hiçbir şehir yoktur ki biz kıyamet gününden önce onu helak edecek ya da şiddetli bir azapla azaplandıracak olmayalım. Bu kitapta yazılmıştır.
Diyanet Vakfı
Ne kadar ülke varsa hepsini kıyamet gününden önce ya helak edecek veya en çetin bir şekilde azaplandıracağız. Bu, Kitapta (levh-i mahfuzda) yazılıdır.
Kurtubi Tefsiri
Kıyâmet gününden önce Bizim helâk etmeyeceğimiz, yahut oldukça ağır bir azap ile azaplandırmayacağımız hiç bir ülke yoktur. Bu, o Kitapta yazılıdır.
“Kıyâmet gününden önce Bizim helâk etmeyeceğimiz” kendisini tahrip etmeyeceğimiz,
“yahut oldukça ağır bir azap ile azaplandırmayacağımız hiç bir ülke yoktur.”
Mukâtil der ki: Salih olan ülke (halkı) ölüm ile helâk edilir. Kötü olanlar ise azâb ile helâk edilirler. İbn Mes’ûd da şöyle demiştir: Bir ülkede zina ve riba ortaya çıktı mı, artık Allah onların helâk edilmelerine izin verir.
Anlamın şu şekilde olduğu da söylenmiştir: Zulme sapmış olup helâk etmeyeceğimiz… bir ülke yoktur.
“Biz, ahalisi zâlimler olmadıkça ülkeleri helâk edenler değiliz” (el-Kasas, 28/59) âyeti da bu açıklamayı pekiştirmektedir. Yani, müşrikler korksunlar. Çünkü kâfir olup ilahi azâbın gelip çatmayacağı hiç bir ülke yoktur.
“Bu o Kitapta” yani Levh-i Mahfuzda
“yazılıdır.” Satır satır yazıya geçirilmiştir. Satır ise, hat ve kitabet demektir ki, aslında bu kelime mastardır. Setar da bu şekildedir. Cerir şöyle demiştir:
“İsteyene malımı ve malımın en kıymetli olanlarını satarım
Köleler divanlarında satır satır yazıları yazıp durdukça.”
“Setar”in çoğulu “estâr” gelir. “Sebeb”in çoğulunun “esbâb” gelmesi gibi. Bir daha da “esâtîr” şeklinde çoğul yapılır. “Satr”ın çoğulu “estur ve sutûr” gelir. Eflus ve fulûs (felsler, bozuk para) gibi.
Burada
“Kitab”dan maksat, levh-i Mahfuzdur.