Süs içinde yetiştirilen ve tartışmada açık olmayan mı?
Diyanet Vakfı
Süs içinde yetiştirilip savaş edemeyecek olanı mı istemiyorlar? (Onları Allahın parçası mı sayıyorlar?)
Kurtubi Tefsiri
Süs içinde yetiştirilmekte olan ve tartışma sırasında açıklayamayanları mı (O’na evlat diye isnad ediyorlar)?
Onların bu şehadetleri yazılacaktır ve sorgulanacaklardır.
Yüce Allah’ın:
“Süs içinde yetiştirilmekte olan…” âyeti ile ilgili açıklamalarımızı iki başlık halinde sunacağız:
1- “Yetiştirilmekte Olan…” Anlamındaki Lâfzın Anlamı ve Okunuşu:
Yüce Allah’ın:
“Yetiştirilmekte olan… mı” terbiye edilerek büyüyüp gelişmekte olan… mı, demektir.
“Terbiye” demektir. Mesela; bir kimse aralarında yetiştiği kabile için: “Ben filan oğulları arasında yetiştim, terbiye oldum” der. ile şekli aynı anlamdadır.
İbn Abbâs, ed-Dahhak, İbn Vessab, Hafs, Hamza, el-Kisaî ve Halef “ye” harfini ötreli, “nun” harfini üstün, “şın” harfini de şeddeli olarak: ” Yetiştirilmekte” diye okumuşlardır. Yani süs içerisinde terbiye edilip, büyümekte olan… anlamındadır. Ebû Ubeyd de bunu tercih etmiştir, çünkü bu fiilde isnad daha yukarıda olanlara (yani yetiştirme işini yapanlara)dır. Diğerleri ise “ye” harfini üstün, “nun” harfini sakin olarak: “Yetişen” diye okumuşlardır. Bu okuyuşu Ebû Hatim tercih etmiştir. Temeli derine doğru gidip yetişen, büyüyen anlamındadır. Asıl kökü; ” Yükseldi” fiilinden gelmektedir. Bu açıklamayı el-Herevî yapmıştır. Buna göre “yetiştirilmek” müteaddi (geçişli) fiil iken, “yetişmek” fiili lazımdır (geçişsizdir).
2- Kadın İçin Süslenmek:
“Süs içinde” ziynet içinde… demektir. İbn Abbâs ve başkaları şöyle demişlerdir: Bunlardan kasıt kız çocuklarıdır. Bunların kılık kıyafetleri erkeklerinkinden farklıdır.
Mücahid, Altın ve ipek kullanmakta kadınlara müsaade vardır deyip, bu âyet-i kerimeyi okumuştur.
el-Kiya et-Taberî dedi ki: Bu âyette süs eşyasının kadınlara mubah olduğuna delil vardır. Bu hususta icma gerçekleşmiş, buna dair haberler de sayılamayacak kadar çoktur.
Derim ki: Ebû Hüreyre’den gelen rivâyete göre de o kızına şöyle dermiş: “Kızcağızım, sakın altın ile süslenmeyesin. Çünkü ben senin için cehennem alevinden korkarım.”
“Ve tartışma” tartışırken delil ortaya koyma
“sırasında açıklayamayanları mı…” Katade dedi ki: Lehine bir delil olmakla birlikte bir kadın konuştu mu mutlaka o delili kendi aleyhine çevirir.
Abdullah (b. Mesud)’ın Mushafında:
“Ve konuşma sırasında açıklayamayanları mı…” şeklindedir.
Ayetin anlamı şudur: Niteliği bu olan bir varlık hiç Allah’a izafe edilir mi? Böyle bir şeye imkan yoktur.
Süs içerisinde yetiştirilenlerin, onların altın ve gümüşten yaptıkları ve süsledikleri putları olduğu da söylenmiştir. Bu açıklamayı İbn Zeyd ve ed-Dahhak yapmıştır.
“Ve tartışma sırasında açıklayamayanları mı…” âyeti bu açıklamaya göre: cevap veremeyip, susanları mı… demek olur.
“olan…” nasb mahallindedir. Onlar süs içinde yetiştirilmekte olanları Allah’a eş koştular, demek olur. Mübteda olarak merfu olması ve haberinin gizli olması da mümkündür. Bu açıklamayı da el-Ferrâ” yapmıştır. İfadenin takdiri de şöyle olur: Yoksa bu durumda olan hiç ibadete layık olabilir mi?
Arzu edilirse ifadenin başına (bedel kabul edilip) döndürülmek suretiyle cer konumunda olduğu da söylenebilir. İfadenin başı da yüce Allah’ın: ” İsnad ettiği şeyin” (ez-Zuhruf, 43/17. âyet) âyetidir. Yahutta yüce Allah’ın:
“Yarattıklarından kızlar” (ez-Zuhruf, 43/16) âyetindeki ‘dır. Şu kadar var ki; bu iki yerde bedel kabul edilmesi, soru edatı olan “elifin bedel ile mübdelun minh arasında engel teşkil etmesinden dolayı zayıftır.