Artık az gülsünler, çok ağlasınlar; kazanmakta olduklarına karşılık olarak.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Fel yadhakû (öyleyse gülsünler) kalîlen (az) vel yebkû (ve ağlasınlar) kesîran (çok). Cezâen (bir karşılık olarak) bimâ (şeyden dolayı ki) kânû yeksibûn (kazanıyorlardı).
Mukatil Tefsiri
Dünyada az gülsünler; yani buradaki azlıkla alay edip gülmeleri kastedilmektedir, çünkü gülmeleri sona erecektir. Ahirette ise ateş içinde pişmanlıkla çok ağlasınlar; buradaki çokluk, hiç kesilmeyecek olan ağlamadır. Bu, kazandıklarının karşılığıdır.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah şöyle buyurur: Resulullah’a karşı geri kalıp oturan bu kimseler oturmalarına sevindiler; öyleyse Resulullah’a karşı geri kalıp oturmalarından ve Rablerine itaatten oyalanmalarından dolayı bu fani dünyada sevinerek az gülsünler. Çünkü dünyadaki az gülmelerinin yerine cehennemde uzun süre ağlayacaklardır. “Karşılık olarak”; yani düşmanlarına karşı sefere çağrıldıklarında sefere çıkmayı terk ederek isyan etmeleri ve Resulullah’a karşı evlerinde oturmaları sebebiyle kendilerine verilen bir karşılık olarak. “Kazanmakta olduklarına”; yani işlemekte oldukları günahlar sebebiyle.
Bizim bu konuda söylediğimize benzer açıklamaları tevil ehli de söylemiştir. Bu görüşü söyleyenlerden rivayet edilenler şöyledir:
Ebû Sâib bana rivayet etti, dedi ki: Ebû Muâviye bize İsmail’den, o da Ebû Rezîn’den “Artık az gülsünler, çok ağlasınlar” sözü hakkında rivayet etti. O şöyle dedi: Yüce Allah buyuruyor ki: Dünya azdır; orada diledikleri kadar gülsünler. Ahirete vardıklarında ise kesilmeyen bir ağlayışla ağlayacaklardır. İşte çok olan budur.
Ebû Küreyb bize rivayet etti, dedi ki: İbn Yemân bize Mansûr’dan, o Ebû Rezîn’den, o da Rebî‘ b. Haysem’den “Artık az gülsünler” sözü hakkında rivayet etti. O: “Dünyada” dedi. “Çok ağlasınlar” sözü hakkında ise: “Ahirette” dedi.
Muhammed b. Beşşâr bize rivayet etti, dedi ki: Abdurrahman ve Yahyâ bize rivayet ettiler, dediler ki: Süfyân bize İsmail b. Semî‘den, o da Ebû Rezîn’den “Artık az gülsünler, çok ağlasınlar” sözü hakkında rivayet etti. O: “Ahirette” dedi.
Muhammed b. Müsennâ bize rivayet etti, dedi ki: Muhammed b. Ca‘fer bize rivayet etti, dedi ki: Şu‘be bize Mansûr’dan, o da Ebû Rezîn’den rivayet etti. Ebû Rezîn bu ayet hakkında: “Artık az gülsünler, çok ağlasınlar”; “Dünyada az gülsünler, ateşte çok ağlasınlar” dedi. Şu ayet hakkında da: “O zaman da ancak az bir süre yararlandırılırsınız” (Ahzâb 16) dedi ki: Bu onların ecelleridir. Bu iki rivayetten birini Rebî‘ b. Haysem’e isnat etti.
Muhammed b. Abdüla‘lâ bize rivayet etti, dedi ki: Muhammed b. Sevr bize Ma‘mer’den, o da Hasan’dan “Artık az gülsünler” sözü hakkında rivayet etti. O: “Dünyada az gülsünler” dedi. “Çok ağlasınlar” sözü hakkında ise: “Ahirette, cehennem ateşinde; kazanmakta olduklarına karşılık olarak” dedi.
Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd bize Katâde’den “Artık az gülsünler” sözü hakkında rivayet etti. Yani dünyada. “Çok ağlasınlar”; yani ateşte. Bize bildirildiğine göre Allah’ın Peygamberi şöyle buyurdu: “Canım elinde olana yemin ederim ki, benim bildiğimi bilseydiniz az güler, çok ağlardınız.” Bize bildirildiğine göre bunun üzerine kendisine: “Kullarımı ümitsizliğe düşürme” diye seslenildi veya böyle denildi.
İbn Vekî‘ bize rivayet etti, dedi ki: Babam bize Süfyân’dan, o Mansûr’dan, o Ebû Rezîn’den, o da Rebî‘ b. Haysem’den “Artık az gülsünler” sözü hakkında rivayet etti. O: “Dünyada” dedi. “Çok ağlasınlar” sözü hakkında ise: “Ahirette” dedi.
Yine dedi ki: Ebû Muâviye bize İsmail b. Semî‘den, o da Ebû Rezîn’den “Artık az gülsünler” sözü hakkında rivayet etti. O: “Dünyada. Ahirete vardıklarında ise kesilmeyen bir ağlayışla ağlayacaklardır; işte çok olan budur” dedi.
Ali b. Dâvûd bize rivayet etti, dedi ki: Ebû Sâlih bize rivayet etti, dedi ki: Muâviye bana Ali’den, o da İbn Abbas’tan “Artık az gülsünler, çok ağlasınlar” sözü hakkında rivayet etti. İbn Abbas şöyle dedi: Bunlar, dinlerini alay ve oyun edinen münafıklar ve kâfirlerdir. Yüce Allah: “Dünyada az gülsünler, ateşte çok ağlasınlar” buyurmaktadır.
Yûnus bana rivayet etti, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi, dedi ki: İbn Zeyd “Artık az gülsünler” sözü hakkında: “Dünyada az”; “çok ağlasınlar” sözü hakkında ise: “Kıyamet günü çok” dedi. Allah ayrıca şöyle buyurdu: “Şüphesiz suç işleyenler, iman edenlere gülerlerdi” (Mutaffifîn 29) ayetinden “Kâfirler yapmakta olduklarının karşılığını buldular mı?” (Mutaffifîn 36) ayetine kadar.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…