O gün Allah, onlara hak ettikleri cezayı tastamam verecek ve Allah’ın apaçık hak olduğunu bilecekler.
Diyanet Vakfı
O gün Allah onlara gerçek cezalarını tastamam verecek ve onlar Allahın apaçık gerçek olduğunu anlayacaklardır.
Kurtubi Tefsiri
O günde Allah onlara hakkettikleri cezalarını bütünüyle verecektir ve Allah’ın apaçık hakkın tâ kendisi olduğunu da bileceklerdir.
Onların hakkettikleri hesaplan ve cezalarıdır.
Mücahid:
“O günde hak olan Allah, onlara cezalarını bütünüyle verecektir.” anlamında “hak” lâfzını yüce Allah’ın sıfatı olacak şekilde okumuştur.
Ebû Ubeyd der ki: Şayet insanlara (bu hususta) muhalefet etmek güzel olamayan bir şey olmasaydı, uygun okuma şekli ref, (bu şekil) olurdu. Böylelikle bu lâfız yüce Allah’ın sıfatı oturdu. Ayrıca bu Ubeyy’in kıraatine de uygun düşerdi. Şöyle ki Cerir b. Hâzim dedi ki: Ben Ubeyy’in mushafında: “Hak olan Allah onların cezalarını eksiksiz verecektir” şeklinde yazılı olduğunu gördüm, en-Nehhâs dedi ki: Ebû Ubeyd’in bu sözleri pek uygun değildir. Çünkü o Sevad-ı A’zam’a (en büyük kitlenin ittifakına) muhalif olan bir delil göstermektedir. Onun bu açıklamasında delil olacak bir taraf da yoktur. Çünkü böyle bir ifadenin Ubeyy’in Mushaf’ında bu şekilde olduğu sahih olsa dahi kıraat; şeklinde: “O gün Allah onlara hak ettikleri cezalarını eksiksiz verecektir” anlamında “ve cezalan” hak’tan bedel olarak da okunabilir. Umumun kıraatinde ise “hak” kelimesi, “cezaları” anlamındaki kelimenin sıfatıdır, manası da güzeldir. Çünkü yüce Allah kötülük işleyenleri söz konusu edip onları hak ile cezalandıracağını bildirmektedir.
Nitekim yüce Allah bir başka yerde şöyle buyurmaktadır;
“Biz nankörlük edenlerden başkasını cezalandırır mıyız?” (Sebe’, 34/17) Çünkü yüce Allah’ın kâfire de, kötülük işleyene de ceza vermesi hak ve adalet iledir. İyilikte bulunan kimselere amellerinin karşılığını vermesi ise ihsan ve lütuf iledir.
“Ve Allah’ın apaçık hakkın tâ kendisi olduğunu da bileceklerdir.” Burada geçen “el-hakk” ve “el-mubîn” yüce Allah’ın isimlerinden iki isimdir. Biz bunlara dair daha önce bir kaç yerde açıklamalarda bulunduğumuz gibi özellikle de “el-Kitabu’l-Esnâ (fi Şerhi Esmai’l-lâhil Hüsnâ)” adlı eserimizde zikretmiş bulunuyoruz.