İlim ehlinin icmasına göre, hür bir insanın diyet miktarına ulaşmayan bir kölenin diyeti, onun kıymet ve değeridir. Bu, onun kıymeti hürün diyetine eşit ya da daha fazla olsa bile değişmez.
İmam Ahmed, köle hakkında şu görüşü ileri sürmüştür: Onun kıymeti, kasden ya da hataen öldürülmesinde, el ile ya da doğrudan cinayetle öldürülmesinde, ulaştığı değeri ne olursa olsun, aynen tazmin edilir. Bu görüş, İmam Malik, Evzâî, İmam Şafii, İshak ve Ebu Yusuf’un da görüşüdür. Çünkü köle, mütekavvim (piyasa değeri olan) bir maldır ve tıpkı bir at gibi, ulaştığı değerin tamamı üzerinden tazmin edilir. Yani bu, mal gibi tazmin edilen bir varlıktır; değeri artarsa tazmini de artar, azalırsa azalır. Hür kişi ise böyle değildir; onun tazmini, şeriatın belirlediği sabit miktarla olur. Bu nedenle hür kişi ile köle aynı hükme tabi değildir.
Sevrî, Ebu Hanife ve Muhammed b. el-Hasen şöyle demiştir: Kölenin diyeti hürün diyetine ulaşmaz. Ebu Hanife, kölenin diyeti hürünkünden bir dinar veya on dirhem eksik olur, demiştir. Bu miktar, hırsızlık nedeniyle elin kesilmesine sebep olacak miktara denktir. Bu, cinayet sebebiyle olan tazminattır. Eğer el ile bir tazminat söz konusu olursa —örneğin, bir kölenin gasp edilip kişinin elindeyken ölmesi gibi— bu durumda kölenin kıymeti, hürün diyetinden fazla bile olsa, ödenir. Onlara göre bu, “insan olma” tazminatıdır. Dolayısıyla hürün diyeti gibi düşünülür ve fazlası ödenmez.