De ki: Size amelleri en çok ziyana uğrayanları haber vereyim mi?
Diyanet Vakfı
De ki: Size, (yaptıkları) işler bakımından en çok ziyana uğrayanları bildirelim mi?
Kurtubi Tefsiri
De ki: “Amelleri açısından en çok ziyana uğrayanları sîze haber verelim mi?
“De ki: Amelleri açısından en çok ziyana uğrayanları size haber verelim mi…” âyetinden itibaren: “… Biz, kıyâmet günü onlar için Ölçü tutmayacağız” âyetine kadarki âyetlere dair açıklamalarımızı iki başlık halinde sunacağız:
1- Amelleri İtibariyle Zararda Olanlar:
“De ki: Amelleri açısından en çok ziyana uğrayanları size haber verelim mi?” âyetinde şuna delâlet vardır: Kimi insanlar iyilik yaptığı zannı ile bir amelde bulunur. Ancak onun ameli boşa gitmiştir. Amelin boşa gitmesini gerektiren ya itıkad bozukluğudur ya da riyakârlıktır. Burada maksat ise küfürdür.
Buhârî kaydettiği bir rivâyette Mus’ab’ın şöyle dediğini rivâyet eder: Babama:
“De ki: Amelleri açısından en çok ziyana uğrayanları size haber verelim mi?” âyetinde kastedilenler Hârûrâlılar (Haricîler) mıdır? diye sordum. O: Hayır, dedi. Onlar yahudiler ve hristiyanlardır. Yahudiler, Muhammed (sallallahü aleyhi ve sellem)ı yalanladılar. Hristiyanlar ise cenneti inkâr ettiler ve orada ne yiyecek var, ne de içecek, dediler. Hârûrâlılar ise iyice sağlamlaştirdıktan sonra Allah’ın ahdini bozan kimselerdir. Sa’d onları fasıklar diye adlandırıyordu Buhâri, Tefsir 18. sûre 5. Sözü geçen Mus’ah, Sa’d b. Ebi Vakkas’ın oğlu Mus’abdır, Buna göre Sa’d’dan kasıt da babası Sa’d b. Ebî Vakkas’tır. (İbn Hacer, Fethu’l-Bârî, VIII, 278)