Medyen’e de kardeşleri Şuayb’ı gönderdik. Dedi ki: Ey kavmim! Allah’a kulluk edin; sizin O’ndan başka hiçbir ilahınız yoktur. Size Rabbinizden apaçık bir delil gelmiştir. Ölçüyü ve tartıyı tam yapın, insanların mallarını eksiltmeyin ve yeryüzü düzene konulduktan sonra onda bozgunculuk yapmayın. Eğer mümin iseniz, bu sizin için daha hayırlıdır.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Ve ila medyene ehahum şuayben (Medyen kavmine kardeşleri Şuayb’ı gönderdik) kale ya kavmi’budullah (dedi ki ey kavmim Allah’a kulluk edin) ma lekum min ilahin gayruh (sizin için O’ndan başka ilah yoktur) kad caetkum beyyinetun min rabbikum (Rabbinizden size açık delil geldi) fe evful keyle vel mizan (ölçüyü ve tartıyı tam yapın) ve la tebhasun nase eşyaehum (insanların eşyalarını eksiltmeyin) ve la tufsidu fil ardı bade ıslahiha (yeryüzü düzeltildikten sonra bozgunculuk yapmayın) zalikum hayrun lekum (bu sizin için daha hayırlıdır) in kuntum muminin (eğer iman edenlerseniz)
Mukatil Tefsiri
Medyen, İbrahim’in öz oğullarından biriydi. Medyen halkına da kardeşleri Şuayb’ı gönderdik; o onların din bakımından kardeşi değildi, fakat soy bakımından kardeşleriydi. Şuayb: Ey kavmim! Allah’a kulluk edin, yani Allah’ı birleyin. Sizin O’ndan başka hiçbir ilahınız yoktur, yani O’ndan başka Rabbiniz yoktur. Size Rabbinizden apaçık bir delil, yani Rabbinizden bir açıklama gelmiştir. Ölçüyü ve tartıyı tam yapın; ölçü ve tartıyı eksilterek insanların haklarını eksiltmeyin. Yeryüzü itaatle düzene konulduktan sonra ölçü ve tartıyı eksilterek orada bozgunculuk yapmayın; çünkü günahlar geçimin bozulmasına ve halkın helâkine sebep olur. Ölçüyü ve tartıyı tam yapmanız, onları eksiltmenizden sizin için daha hayırlıdır. Eğer iman etmiş kimselerseniz, bu âhirette sizin için dünyada ölçü ve tartıyı eksiltmekten daha hayırlıdır. Bunun benzeri Hûd suresinde de geçmektedir.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah şöyle buyuruyor: Medyen oğullarına da gönderdik. Medyen, Rahmân’ın dostu İbrahim’in oğlu Medyen’in soyudur. Nitekim bize İbn Humeyd rivayet etti; dedi ki: Bize Seleme, İbn İshak’tan rivayet etti. Eğer durum onun dediği gibiyse Medyen, Temîm gibi bir kabiledir. İbn İshak ayrıca Allah’ın kendilerine gönderdiğini bildirdiği Şuayb’ın bu Medyen’in soyundan olduğunu, onun Şuayb b. Mîkîl b. Yeşcur olduğunu söylemiştir. Dedi ki: Süryânice adı Besrûn’dur.
İbn İshak’ın söylediğine göre sözün tefsiri şöyledir: Andolsun, Medyen oğullarına kardeşleri Şuayb b. Mîkîl’i gönderdik. O, onları Allah’a itaate, O’nun emrine boyun eğmeye, yeryüzünde bozgunculuk için çalışmayı ve Allah’ın yolundan alıkoymayı bırakmaya çağırıyordu. Şuayb onlara şöyle dedi: Ey kavmim! Tek olan ve ortağı bulunmayan Allah’a kulluk edin. Sizi yaratan, yararınız ve zararınız elinde bulunan ilah dışında, kulluk edilmeyi hak eden başka bir ilahınız yoktur.
Size Rabbinizden apaçık bir delil gelmiştir sözü: Size, söylediğim şeyin gerçekliğine ve sizi çağırdığım şeyin doğruluğuna dair Allah’tan bir işaret ve hüccet gelmiştir, demektir.
Ölçüyü ve tartıyı tam yapın sözü: İnsanların haklarını, kendisiyle ölçtüğünüz ölçüyle ve kendisiyle tarttığınız tartıyla eksiksiz verin, demektir.
İnsanların mallarını eksiltmeyin sözü: İnsanların haklarına zulmetmeyin ve onları eksik vermeyin, demektir. Nitekim Arapların “Onu ahmak sanırsın, hâlbuki o bâhisedir” sözü de “zalimdir” anlamındadır. Allah’ın Onu değersiz bir bedelle sattılar. (Yûsuf 20) sözü de bundandır; yani kötü ve düşük bir bedelle.
Tevil ehli de bu konuda bizim söylediğimize benzer şeyler söylemiştir. Bana Muhammed b. Hüseyin rivayet etti; dedi ki: Bize Ahmed b. Mufaddal rivayet etti; dedi ki: Bize Esbât, Süddî’den İnsanların mallarını eksiltmeyin sözü hakkında şöyle rivayet etti: İnsanların mallarına zulmetmeyin.
Bize Bişr b. Muâz rivayet etti; dedi ki: Bize Yezîd rivayet etti; dedi ki: Bize Saîd, Katâde’den İnsanların mallarını eksiltmeyin sözü hakkında şöyle rivayet etti: İnsanların mallarına zulmetmeyin.
Yeryüzünde bozgunculuk yapmayın sözü: Allah’ın yeryüzünde O’na isyan ederek ve Allah size peygamberini göndermeden önce yapmakta olduğunuz Allah’tan başkasına kulluk etmek, O’na ortak koşmak ve insanların ölçü ve tartıdaki haklarını eksiltmek gibi işleri yapmayın, demektir.
Yeryüzü düzene konulduktan sonra sözü: Allah, aranızda peygamberini göndererek, size helâl olmayan ve Allah’ın sizin için hoş görmediği şeylerden sizi menettikten sonra, demektir.
Bu sizin için daha hayırlıdır sözü: Size zikrettiğim ve emrettiğim; ibadeti yalnızca ortağı olmayan Allah’a has kılmanız, insanların ölçü ve tartıdaki haklarını eksiksiz vermeniz ve yeryüzünde bozgunculuğu terk etmeniz, hem dünyanızın yakın hayatında hem de âhiretinizde, kıyamet gününde Allah katında sizin için daha hayırlıdır, demektir.
Eğer mümin iseniz sözü: Size söylediğim ve Allah’tan size ulaştırdığım emir ve yasaklarda beni tasdik ediyorsanız, demektir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…