Gaspedilmiş, çalınmış, zorla alınmış ya da kaybolmuş mallardaki hükme gelince, bu noktada iki görüş vardır:
1) Bunlarda zekât yoktur. Bunlar ne zaman geri gelecek olursa, o vakit istifade edilip kullanılacak mallar gibi sayılmış olacaklarından, senesiyle karşılanır. Bunu, Ebû Hanîfe ve önceki görüşüne göre İmam Şâfiî söylemiştir. Çünkü bu mallar, elinden çıkmış mallardır ve hakkında tasarrufta bulunulmuş sayılır. Dolayısıyla da kullanılması memnu olduğundan —anlaşmalı kölenin malında olduğu gibi— bunların zekâtını vermek gerekli değildir.
2) Bunların zekâtı vardır. Çünkü bunlar, tam olarak onun mülkünde sayıldığından dolayı zekâtlarını vermek gereklidir. Mesela başkasının yanında vedia verdiği malı unutması ya da esir düşmesi, hapiste olması yahut da onunla malı arasında bir engelin bulunması gibi durumlar buna bir örnek teşkil etmektedir.
İmam Mâlik der ki: Bunları eline geçirmesi hâlinde bir sene için zekât verir. Çünkü senenin başında o mal elinde bulunuyordu, bir müddet sonra tekrar o mal eline geçmiş oldu… İşte bu durumda bir sene için ondan zekât sâkıt olmayacaktır.
el-Muvaffak der ki: Bu görüş doğru değildir. Çünkü zekâtın vücûbiyetini engelleyen hususlardan birisi de; senenin bir bölümünde bir mal bulunmuş olur (diğer bölümlerde de bulunmamış olursa) —tıpkı nisabın eksik olması gibi— bu da zekâta engel teşkil eder.