Onlardan kimi de bana izin ver, beni fitneye düşürme der. Dikkat edin, asıl kendileri fitnenin içine düşmüşlerdir. Şüphesiz cehennem kâfirleri kuşatmıştır.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Ve minhum (ve onlardan) men (kimisi) yekûlu (der ki) e’zen lî (bana izin ver) ve lâ teftinnî (beni fitneye düşürme). E lâ (iyi bilin ki) fi’l-fitneti (fitnenin içine) sekatû (düştüler). Ve inne cehenneme (ve şüphesiz cehennem) le muhîtatun (kuşatıcıdır) bi’l-kâfirîn (kâfirleri).
Mukatil Tefsiri
Onlardan, yani münafıklardan bazıları bana izin ver, beni fitneye düşürme der. Bunun sebebi şudur: Nebi insanlara Tebük Gazvesi’ne çıkmak üzere cihadı emretmiş, bir topluluğa Benî Asfar’ın kadınlarından söz ederek belki onlardan bazılarını elde edersiniz demişti. Bunu onları gazaya teşvik etmek için söylemişti. Asfar, Habeşlilerden bir adamdı; Allah onun Rumlara hükümdar olmasını takdir etmişti. Rum kadınlarından kendisine eşler edinmiş ve bu kadınlar kendisine güzellikleriyle darbımesel hâline gelen kızlar doğurmuşlardı. Bunun üzerine Benî Seleme b. Cüşem’den Ensarlı Cedd b. Kays şöyle dedi: Ey Allah’ın Resulü, Ensar benim kadınlara ne kadar düşkün olduğumu ve onları ne kadar beğendiğimi bilir; ben bu kadınlar sebebiyle fitneye düşmekten korkuyorum, bana izin ver ve beni Benî Asfar’ın kadınlarıyla fitneye düşürme. Oysa bunu yalnızca gazaya çıkmaktan hoşlanmadığı için mazeret olarak ileri sürmüştü. Bunun üzerine Yüce Allah onlardan, yani münafıklardan bazıları bana izin ver, beni fitneye düşürme der buyurdu. Allah şöyle buyurmaktadır: Dikkat edin, onlar zaten fitnenin içine düşmüşlerdir; yani küfre düşmüşlerdir. Şüphesiz cehennem kâfirleri kuşatacaktır.
Taberi Tefsiri
Bu ayetin Cedd b. Kays hakkında indiği zikredilmiştir. Yüce Allah’ın onlardan kimi de demesi, münafıklardan kimi de demektir. Bana izin ver; yani burada kalayım da seninle birlikte sefere çıkmayayım. Beni fitneye düşürme; yani Benî Asfar’ın kadınlarını ve kızlarını görmekle beni imtihan etme, çünkü ben kadınlara çok düşkünüm, sonra seninle birlikte çıkar ve bu sebeple günaha girerim demektir. Tefsir ehlinin rivayetleri de bu yorum üzerinde birleşmiştir. Bunu söyleyenlerden gelen rivayet şöyledir: Muhammed b. Amr bana rivayet etti, dedi ki: Ebû Âsım bize rivayet etti, dedi ki: Îsâ bize İbn Ebû Necîh’ten, o da Mücâhid’den Allah’ın bana izin ver, beni fitneye düşürme sözü hakkında şöyle rivayet etti: Allah Resulü Tebük’e gazaya çıkın, Benî Asfar’ın kızlarını ve Rum kadınlarını ganimet olarak elde edersiniz dedi. Bunun üzerine Cedd bize izin ver ve bizi kadınlarla fitneye düşürme dedi. Kāsım bize rivayet etti, dedi ki: Hüseyin bize rivayet etti, dedi ki: Haccâc bana İbn Cüreyc’den, o da Mücâhid’den şöyle rivayet etti: Allah Resulü gazaya çıkın, Benî Asfar’ın kızlarını ganimet olarak elde edersiniz dedi; yani Rum kadınlarını kastetti, sonra aynı rivayeti zikretti. Haccâc bana İbn Cüreyc’den şöyle rivayet etti: İbn Abbâs bana izin ver, beni fitneye düşürme sözü hakkında şöyle dedi: Bu kişi Cedd b. Kays’tır. O, Ensar benim kadınları gördüğüm zaman sabredemeyip fitneye düşeceğimi bilirler, fakat sana malımla yardım ederim dedi. İbn Humeyd bize rivayet etti, dedi ki: Seleme bize Muhammed b. İshak’tan, o Zührî, Yezîd b. Rûmân, Abdullah b. Ebû Bekir, Âsım b. Ömer b. Katâde ve başkalarından şöyle rivayet etti: Allah Resulü hazırlık yaptığı sırada bir gün Benî Seleme’den Cedd b. Kays’a: Ey Cedd, bu yıl Benî Asfar’la savaşmaya var mısın dedi. O da: Ey Allah’ın Resulü, bana izin versen ve beni fitneye düşürmesen olmaz mı? Allah’a yemin olsun ki kavmim kadınlara benden daha düşkün bir adam bulunmadığını bilir; Benî Asfar’ın kadınlarını görürsem onlara karşı sabredememekten korkuyorum dedi. Bunun üzerine Allah Resulü ondan yüz çevirdi ve sana izin verdim dedi. İşte onlardan kimi de bana izin ver, beni fitneye düşürme ayeti Cedd b. Kays hakkında indi. Yani o, Benî Asfar’ın kadınlarından dolayı fitneye düşmekten korktuğunu ileri sürüyordu, hâlbuki durum böyle değildi; Allah Resulünden geri kalmak ve kendi nefsini onun nefsinden daha üstün tutmak suretiyle içine düştüğü fitne bundan çok daha büyüktü. Yûnus bana rivayet etti, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi, dedi ki: İbn Zeyd onlardan kimi de bana izin ver, beni fitneye düşürme sözü hakkında şöyle dedi: Bu kişi münafıklardan Cedd b. Kays denilen bir adamdı. Allah Resulü ona bu yıl Benî Asfar’a gazaya çıkacağız, onlardan cariyeler ve hizmetçiler edineceğiz dedi. Bunun üzerine o: Ey Allah’ın Resulü, bana izin ver ve beni fitneye düşürme; bana izin vermezsen fitneye düşer ve günaha girerim dedi. Allah Resulü buna öfkelendi. Bunun üzerine Allah dikkat edin, asıl kendileri fitnenin içine düşmüşlerdir ve şüphesiz cehennem kâfirleri kuşatmıştır buyurdu. Cedd, Benî Seleme’dendi. Nebi onlara: Ey Benî Seleme, sizin efendiniz kimdir dedi. Onlar Cedd b. Kays’tır, ancak o cimri ve korkaktır dediler. Bunun üzerine Nebi: Cimrilikten daha ağır hangi hastalık vardır? Fakat sizin efendiniz beyaz tenli, kıvırcık saçlı genç Berâ b. Ma‘rûr’dur dedi. Müsenna bana rivayet etti, dedi ki: Ebû Sâlih bize rivayet etti, dedi ki: Muâviye bana Ali’den, o da İbn Abbâs’tan onlardan kimi de bana izin ver, beni fitneye düşürme sözü hakkında şöyle rivayet etti: Bana izin ver ve beni sıkıntıya sokma demektir. Dikkat edin, asıl kendileri fitnenin içine düşmüşlerdir; yani asıl sıkıntının içine onlar düşmüşlerdir. Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd bize Katâde’den onlardan kimi de bana izin ver, beni fitneye düşürme sözü hakkında, beni günaha sokma demektir; dikkat edin, asıl günahın içine onlar düşmüşlerdir diye rivayet etti. Şüphesiz cehennem kâfirleri kuşatmıştır sözü ise, ateşin Allah’ı inkâr eden, O’nun ayetlerini reddeden ve peygamberlerini yalanlayanları çepeçevre kuşattığını, kıyamet günü onları her taraftan sarıp hepsini bir araya toplayacağını ifade eder. Cedd b. Kays ve onun benzeri münafıklar için cehenneme girmek rezillik olarak yeterlidir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…