Eğer dilerse sizi giderir ey insanlar ve yerinize başkalarını getirir. Allah buna elbette güç yetirendir.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
İn (eğer) yeşe (dilerse) yuzhibkum (sizi giderir) eyyuhen-nâsu (ey insanlar) ve ye’ti (ve getirir) bi âharîn (başkalarını) ve kânallâhu (ve Allah olmuştur) alâ zâlike (buna) kadîrâ (güç yetiren)
Mukatil Tefsiri
Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:
“Eğer dilerse sizi giderir.” Yani ölümle sizi yok eder.
“Ve yerinize başkalarını getirir.” Yani sizin yerinize sizden daha itaatkâr başka bir topluluk yaratır.
“Allah buna elbette güç yetirendir.” Eğer O’na isyan ederseniz sizi yok etmeye ve yerinize başkalarını getirmeye kadirdir.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah bununla şöyle buyurmaktadır: Eğer Allah dilerse, ey insanlar, sizi yok eder; yani sizi helâk edip ortadan kaldırır. “Ve yerinize başkalarını getirir” buyruğu ise, sizin yerinize başka insanlar getirir; onlar da Peygamberi Muhammed’e destek olur, ona yardım eder ve onu savunurlar, demektir.
“Allah buna elbette güç yetirendir” buyruğu da şu anlama gelir: Allah sizi helâk etmeye, yok etmeye ve yerinize başka insanları getirmeye kadirdir. Yani O’nun buna gücü yeter.
Yüce Allah bu ayetlerle, daha önce durumlarını açıkladığımız zırh hırsızlığında hainlik yapan kimseleri azarlamış ve kınamıştır. Bunlar, Allah’ın “Hainler adına savunucu olma” buyruğunda sözünü ettiği kimselerdir. Allah aynı zamanda Muhammed’in ashabını da onlar gibi olmaktan ve içlerinden irtidat ederek müşriklere katılan kişinin yaptığını yapmaktan sakındırmıştır. Onlara bildirmiştir ki, onlardan kim onun yaptığını yaparsa yalnızca kendisine zarar verir; irtidadıyla yalnızca kendisini helâke sürükler. Çünkü göklerde ve yerde bulunan her şeyle birlikte onların tamamı Allah’a muhtaçtır; Allah ise onlardan müstağnidir.
Ardından Allah, “Eğer dilerse sizi giderir ey insanlar ve yerinize başkalarını getirir” buyruğuyla onları helâk ve kökten yok etmekle tehdit etmiştir. Eğer onlar, irtidat eden Tu‘me b. Ebîrak’ın yaptığını yaparlarsa, Allah onları ortadan kaldırabilir ve Peygamberi Muhammed’e yardım etmek, onunla birlikte olmak ve dininde ona destek vermek üzere onların yerine başka topluluklar getirebilir. Nitekim başka bir ayette şöyle buyurmuştur:
“Eğer yüz çevirirseniz, Allah yerinize başka bir topluluk getirir; sonra onlar sizin gibi olmazlar.” (Muhammed 38)
Peygamberden rivayet edildiğine göre bu ayet nazil olduğunda elini Selman’ın sırtına vurmuş ve:
“Bunlar, işte bunun kavmidir.”
buyurmuştur. Yani bununla Acemlerden olan Fars kavmini kastetmiştir. Bu rivayet, Abdülazîz b. Muhammed’in Süheyl b. Ebî Sâlih’ten, onun babasından, onun da Ebû Hüreyre’den naklettiği rivayette Peygambere dayandırılmıştır.
Katâde de bu ayet hakkında şöyle demiştir:
“Rabbimiz olan Allah buna gerçekten kadirdir. Dilediği kullarını helâk eder ve onların ardından başka topluluklar getirir.”
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…