Yûsuf: Rabbim, zindan bana bunların beni çağırdığı şeyden daha sevimlidir. Eğer onların tuzağını benden uzaklaştırmazsan onlara meyleder ve cahillerden olurum, dedi.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Kâle (dedi) rabbi (Rabbim) s-sicnu (zindan) ehabbu (daha sevimlidir) ileyye (bana) mimmâ (şeyden ki) yed‘ûnenî (beni çağırıyorlar) ileyhi (ona) ve-illâ (ve eğer değilse) tasrif (uzaklaştırırsan) ‘annî (benden) keydehunne (onların tuzağını) asbu (meylederim) ileyhinne (onlara) ve-ekun (ve olurum) mine (-den) l-câhilîn (cahillerden).
Mukatil Tefsiri
Kadınlar Yûsuf’a: Onun isteğini yerine getirmene ne engel oluyor, dediler. Bunun üzerine Yûsuf Rabbine dua ederek: Rabbim, zindan bunların beni çağırdıkları şeyden, yani zinadan bana daha sevimlidir, dedi. Kadınların ona: Onun isteğini neden yerine getirmiyorsun, demeleri üzerine böyle dua etti. Eğer onların tuzaklarını benden uzaklaştırmazsan onlara meyleder ve onların isteklerine yönelirim; böylece cahillerden, yani günah işleyenlerden olurum, dedi.
Taberi Tefsiri
Bu haber, Aziz’in karısının Yûsuf’u yeniden kendisine çağırdığını ve istediği şeyi yapmadığı takdirde onu zindanla ve hapisle tehdit ettiğini göstermektedir. Çünkü kadın onu tekrar çağırmamış ve zindanla tehdit etmemiş olsaydı, Yûsuf’un Rabbim, zindan bana bunların beni çağırdığı şeyden daha sevimlidir demesi anlamlı olmazdı; zira çağrılmadığı ve hapisle korkutulmadığı bir şeyden böyle söz etmesi düşünülemezdi. Zindan kelimesi hem hapsedilme hâlini hem de hapis yerini ifade eder. Şehirlerdeki kıraat âlimlerinin tamamı kelimeyi kesreli biçimde okumuştur. Araplar fiillerden türemiş yer isimlerini bazen fiilin mastarı yerine kullanırlar; güneşin doğması ve batması hakkında doğuş yeri ve batış yeri anlamındaki kelimeleri mastar yerine kullandıkları gibi burada da zindan kelimesi bu şekilde kullanılmıştır. Kelime üstünlü okunsaydı doğrudan hapsedilme anlamında mastar olurdu. İlk dönemlerden bazı kimselerin bunu üstünlü okuduğu nakledilmişse de kıraat ehlinin hüccet teşkil eden çoğunluğunun buna aykırı biçimde birleşmesi sebebiyle bu okuyuşu uygun görmüyorum.
Sözün anlamı şudur: Yûsuf dedi ki: Rabbim, zindanda hapsedilmem, onların beni sana isyana ve hayasızlığa çağırdıkları şeyi yapmamdan bana daha sevimlidir. İbn Vekî bize anlattı, dedi ki: Amr bize anlattı, o da dedi ki: Esbât bize Süddî’den nakletti. Süddî, Rabbim, zindan bana bunların beni çağırdığı şeyden daha sevimlidir sözü hakkında: Zina etmekten daha sevimlidir, dedi. İbn Humeyd bize anlattı, dedi ki: Seleme bize İbn İshak’tan nakletti. İbn İshak şöyle dedi: Yûsuf başına gelen şey sebebiyle Rabbine yönelip O’ndan yardım istedi ve: Rabbim, zindan bana bunların beni çağırdığı şeyden daha sevimlidir, yani senin hoşlanmadığın bir şeyi yapmaktansa zindana girmek bana daha sevimlidir, dedi.
Eğer onların tuzağını benden uzaklaştırmazsan onlara meylederim sözüyle Yûsuf şöyle demektedir: Rabbim, onların beni kendilerine çağırarak üzerimde uyguladıkları bu hile ve baskıyı benden uzaklaştırmazsan onlara meyleder, istediklerine uyar ve arzuladıkları şeyi kabul ederim. Arapçada bir şeye meyletmek anlamındaki bu fiil, kalbin bir şeye yönelmesini ifade eder. Şairlerden biri de, Kalbim Hind’e meyletti, Hind gibisi insanın gönlünü kendisine çeker, anlamındaki beytinde bu kelimeyi kullanmıştır. Tefsir ehli de bunu aynı şekilde açıklamıştır. Bişr bize anlattı, dedi ki: Yezîd bize anlattı, o da dedi ki: Saîd bize Katâde’den nakletti. Katâde, Onlara meylederim sözü hakkında: Onlara uyarım, dedi. İbn Humeyd bize anlattı, dedi ki: Seleme bize İbn İshak’tan nakletti. İbn İshak, Eğer onların tuzağını benden uzaklaştırmazsan sözü hakkında: Onlardan korktuğum şeyi benden uzaklaştırmazsan, dedi. Yûnus bana anlattı, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi. İbn Zeyd, Eğer onların tuzağını benden uzaklaştırmazsan onlara meyleder ve cahillerden olurum sözü hakkında şöyle dedi: Eğer yardım ve korunma senden gelmezse, bunu kendi başıma sağlayamam ve bende buna güç yetirecek bir şey bulunmaz.
Cahillerden olurum sözüyle Yûsuf, onlara meyledip Allah’ın hakkını bilmeyen, O’nun emrine ve yasağına karşı gelen kimselerden olacağını söylemektedir. İbn Humeyd bize anlattı, dedi ki: Seleme bize İbn İshak’tan nakletti. İbn İshak, Cahillerden olurum sözü hakkında: Senin emrine karşı geldiğim takdirde cahillerden olurum, dedi.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…