Yoksa onların hükümranlıktan bir payları mı var? Öyle olsaydı insanlara bir çekirdek oyuğu kadar bile vermezlerdi.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Em (yoksa) lehum (onların mı var) nasîbun (bir pay) mine’l-mulki (hükümranlıktan) fe izen (öyle olsaydı) lâ (vermezlerdi) yu’tûne (vermezlerdi) en-nâse (insanlara) nakîrâ (bir zerre bile)
Mukatil Tefsiri
“Yoksa onların…” ifadesiyle Yahudiler kastedilmektedir.
Eğer onların hükümranlıktan ve yönetimden bir payları olsaydı, cimrilikleri, hasetleri ve hayırlarının azlığı sebebiyle insanlara hiçbir şey vermezlerdi.
“Bir çekirdek oyuğu kadar bile” diye tercüme edilen “nakîr”, hurma çekirdeğinin arkasında bulunan ve hurma ağacının filiz verdiği küçük oyuk demektir.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: “Yoksa onların hükümranlıktan bir payları mı var?” Yani onların hükümranlıktan herhangi bir payı ve nasibi yoktur.
Süddî bu ayet hakkında şöyle demiştir: “Eğer onların hükümranlıktan bir payları olsaydı, Muhammed’e bir ‘nakîr’ bile vermezlerdi.”
İbn Cüreyc de şöyle demiştir: Allah’ın, “Yoksa onların hükümranlıktan bir payları mı var?” sözü, “Onların hükümranlıktan bir payları yoktur” anlamındadır. “Öyle olsaydı insanlara bir nakîr bile vermezlerdi.” Yani eğer onların hükümranlıktan bir payları ve nasipleri olsaydı, cimrilikleri sebebiyle insanlara bir nakîr dahi vermezlerdi.
“Nakîr” kelimesinin anlamı hakkında müfessirler farklı görüşler ileri sürmüşlerdir.
Bir kısmı, bunun hurma çekirdeğinin sırtındaki küçük nokta veya çukur olduğunu söylemiştir. İbn Abbas’tan gelen rivayetlerde nakîr, çekirdeğin arkasındaki nokta yahut ortasındaki küçük oyuk olarak açıklanmıştır. Süddî, Atâ, Dahhâk ve Ebû Mâlik de aynı görüştedir.
Başka bir grup ise nakîrin, çekirdeğin ortasında bulunan küçücük tanecik olduğunu söylemiştir. Mücâhid’den gelen rivayetlerde nakîr, çekirdeğin ortasındaki küçük tanecik olarak açıklanmıştır.
Bazıları da bunun, kişinin parmak ucuyla yaptığı küçücük bir oyuk veya iz anlamına geldiğini söylemiştir. Ebû’l-Âliye’den gelen rivayette İbn Abbas başparmağını işaret parmağının üzerine koyup kaldırarak: “İşte nakîr budur” demiştir.
Ebû Ca‘fer et-Taberî’ye göre doğru olan görüş şudur: Allah bu ayette Ehl-i Kitap’tan söz konusu edilen topluluğu, son derece cimri olmakla nitelemiştir. Öyle ki, eğer büyük bir hükümranlığa ve geniş imkânlara sahip olsalardı bile insanlara değersiz ve önemsiz olan en küçük şeyi dahi vermezlerdi. Bu sebeple “nakîr”, küçüklüğü ve değersizliği temsil eden en ufak oyuk veya iz anlamındadır. Hurma çekirdeğinin üzerindeki küçük çukur da buna dahildir. Dolayısıyla ayetin manası, onların son derece cimri olduklarını ve en değersiz şeyi bile başkalarına vermeye yanaşmayacaklarını ifade etmektedir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…