Yürüyüşünde ölçülü ol ve sesini alçalt. Şüphesiz seslerin en çirkini eşeklerin sesidir.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Vaksid (ve ölçülü ol) fî (içinde) meşyike (yürüyüşünün) vagdud (ve alçalt) min (den) savtike (sesinden). İnne (şüphesiz) enkera (en çirkini) el-asvâti (seslerin) le-savtu (elbette sesidir) el-hamîri (eşeklerin).
Mukatil Tefsiri
Yürüyüşünde ölçülü ol; yürürken kendini beğenmiş bir şekilde salınma ve uygun olmayan yerde şımarıklık yapma. Sesini alçalt, yani konuşurken sesini düşür. Lokman oğluna yürüyüşünde ve konuşmasında ölçülü olmasını emrettikten sonra yüksek ses için bir örnek vermiş ve Yüce Allah, şüphesiz seslerin en çirkini eşeklerin sesidir, buyurmuştur; yani seslerinin şiddetinden dolayı seslerin en çirkini eşeklerin sesidir. Araplar, bunlar eşeklerin sesleridir ve bu eşeklerin sesidir derler; yine bu tavukların sesidir ve bunlar tavukların sesleridir, ayrıca bu kadınların sesidir ve bunlar kadınların sesleridir, derler.
Taberi Tefsiri
Yürüdüğün zaman yürüyüşünde tevazu sahibi ol, büyüklük taslama ve acele etme; ağırbaşlı ve ölçülü yürü. Tefsir âlimleri de buna benzer açıklamalar yapmışlardır; ancak onlardan bazıları burada Lokman’ın oğluna yürüyüşünde tevazu göstermesini emrettiğini, bazıları ise hızlı yürümeyi terk etmesini emrettiğini söylemiştir. Yürüyüşünde tevazu göstermesinin emredildiğini söyleyenlerin rivayetleri şöyledir: İbn Humeyd bize rivayet etti, dedi ki: Yahyâ b. Vâzıh bize rivayet etti, dedi ki: Ebû Hamza bize Câbir’den, o Mücâhid’den, yürüyüşünde ölçülü ol (Lokman 19) sözü hakkında rivayet etti; Mücâhid, bunun tevazu olduğunu söyledi. Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd bize Katâde’den, yürüyüşünde ölçülü ol (Lokman 19) sözü hakkında rivayet etti; Katâde, onun kibirli yürümekten yasaklandığını söyledi. Hızlı yürümekten yasaklandığını söyleyenin rivayeti şöyledir: İbn Humeyd bize rivayet etti, dedi ki: İbnü’l-Mübârek bize Abdullah b. Ukbe’den, o Yezîd b. Ebû Habîb’den, yürüyüşünde ölçülü ol (Lokman 19) sözü hakkında rivayet etti; Yezîd, bunun hızlı yürümeyi terk etmek anlamına geldiğini söyledi. Sesini alçalt (Lokman 19) sözüyle, konuştuğun zaman sesini düşür ve onu ölçülü tut, denilmektedir. Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd bize Katâde’den, sesini alçalt (Lokman 19) sözü hakkında rivayet etti; Katâde, Lokman’ın oğluna sesinde ölçülü olmasını emrettiğini söyledi. Yûnus bana rivayet etti, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi, dedi ki: İbn Zeyd, sesini alçalt (Lokman 19) sözü hakkında, sesini düşür, dedi.
Tefsir âlimleri, şüphesiz seslerin en çirkini eşeklerin sesidir (Lokman 19) sözünün tevili konusunda ihtilaf etmişlerdir. Bazıları bunun, seslerin en çirkini demek olduğunu söylemiştir. Bunu söyleyenlerin rivayetleri şöyledir: İbn Beşşâr ve İbn Müsenna bize rivayet ettiler, dediler ki: İbn Ebû Adî bize Şu‘be ve Ebân b. Tağlib’den rivayet etti; onlar da Ebû Muâviye’den, o Cüveybir’den, o Dahhâk’tan, şüphesiz seslerin en çirkini (Lokman 19) sözü hakkında rivayet ettiler; Dahhâk, seslerin en çirkini eşeklerin sesidir, dedi. Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd bize Katâde’den, şüphesiz seslerin en çirkini eşeklerin sesidir (Lokman 19) sözü hakkında rivayet etti; Katâde, seslerin en çirkini eşeklerin sesidir; onun başlangıcı hırıltılı bir soluk verme, sonu ise keskin bir iç çekiştir, dedi ve Lokman’ın oğluna sesinde ölçülü olmasını emrettiğini belirtti. İbn Beşşâr bize rivayet etti, dedi ki: Müemmel bize rivayet etti, dedi ki: Süfyân bize rivayet etti, dedi ki: A‘meş’i, seslerin en çirkini eşeklerin sesidir (Lokman 19) derken işittim. Başkaları ise bunun, seslerin en kötüsü anlamına geldiğini söylemiştir. Bunu söyleyenlerin rivayetleri şöyledir: Bana Yahyâ b. Vâzıh’tan, o Ebû Hamza’dan, o Câbir’den, o İkrime ve Hakem b. Uteybe’den, şüphesiz seslerin en çirkini (Lokman 19) sözü hakkında rivayet edildi; onlar, bunun seslerin en kötüsü anlamına geldiğini söylediler. Câbir dedi ki: Hasan b. Müslim ise, seslerin en şiddetlisi dedi. Yûnus bana rivayet etti, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi, dedi ki: İbn Zeyd, şüphesiz seslerin en çirkini eşeklerin sesidir (Lokman 19) sözü hakkında şöyle dedi: Eğer sesi yükseltmek hayırlı bir şey olsaydı, Allah bunu eşeklere mahsus kılmazdı. Bana göre bu görüşler içinde doğruya en yakın olanı, bunun seslerin en çirkini veya en kötüsü anlamına geldiğini söyleyen görüştür. Bu, Arapların çirkin bir yüz veya kötü bir görünüş gördüklerinde, falancanın yüzü ne kadar çirkin, görünüşü ne kadar kötü, demelerine benzer. Eşeklerin sesi (Lokman 19) ifadesinde ise ses kelimesi tekil olduğu hâlde eşekler kelimesine, yani çoğula izafe edilmiştir; bunun iki açıklaması vardır: Dilersen ses kelimesinin burada çoğul anlamında kullanıldığını söylersin; nitekim onların işitmelerini giderirdi (Bakara 20) ifadesinde de işitme tekil lafızla kullanılmıştır. Dilersen de eşekler kelimesinin burada tür adı olarak tekil anlamını da kapsadığını söylersin; çünkü bu tür kullanımlarda tekil, çoğulun ifade ettiği anlamı karşılayabilir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…