İsmail’i, Elyesa‘ı, Yunus’u ve Lut’u da doğru yola ilettik. Hepsini âlemlere üstün kıldık.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Ve ismaile vel yesea ve yunuse ve lutan (ve Ismail Elyesa Yunus ve Lut’u) ve kullan faddalna alel alemin (hepsini alemlere ustun kildik)
Mukatil Tefsiri
İsmail’i, Elyesa‘ı, Yunus’u ve Lut’u da doğru yola ilettik. Bunların hepsini peygamberlikle cinlere ve insanlara, yani âlemlere üstün kıldık.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: Nuh’un soyundan İsmail’i de doğru yola ilettik. O, İbrahim oğlu İsmail’dir. Elyesa‘ ise Ahtûb b. el-Acûz’un oğlu Elyesa‘dır.
Kıraat âlimleri onun isminin okunuşunda ihtilaf etmişlerdir. Hicaz ve Irak kıraat âlimlerinin çoğu bunu tek ve şeddesiz bir lâm ile “el-Yesa‘” şeklinde okumuşlardır. Bazıları bunun “vesia-yeseu” fiilinden “yef‘al” kalıbında olduğunu ileri sürmüşlerdir. Araplar bu kalıptaki bir ismin başına pek az elif-lâm getirirler. “Yezid’i gördüm” anlamında “el-Yezid’i gördüm”, “Tücîb bana geldi” anlamında “et-Tücîb bana geldi” veya “Yeşkur’un yanından geçtim” anlamında “el-Yeşkur’un yanından geçtim” demezler. Bu ancak şiir zaruretinde, özellikle övgü maksadı gözetildiğinde görülür. Nitekim şairlerden biri şöyle demiştir:
Velîd b. Yezîd’i mübarek bulduk; hilafetin ağır yüklerini omuzlayan güçlü biriydi.
Burada “Yezîd” kelimesinin başına elif-lâm getirmiştir. Bunu “Velîd” kelimesinde de elif-lâm bulunduğu için yapmış ve “Yezîd”i lafız bakımından ona uydurmuştur.
Kûfeli kıraat âlimlerinden bir topluluk ise bunu iki lâm ve şeddeyle “el-Leysa‘” şeklinde okumuştur. Böyle okunduğunda yabancı isimlere daha çok benzediğini söylemişler ve şeddesiz okuyuşu kabul etmeyerek, Arap dilinde “yef‘al” kalıbında olup başında elif-lâm bulunan bir isim bilmediklerini söylemişlerdir.
Bana göre bu konuda doğru olan, onu tek ve şeddesiz lâm ile okuyanların kıraatidir. Çünkü haber ve rivayet ehli arasında onun bilinen isminin şeddeli değil bu şekilde olduğunda görüş birliği vardır. Ayrıca bu, yabancı bir isimdir ve kendisine verilen şekliyle telaffuz edilir. Araplar yabancı bir ismi kendi dillerinde söylerken onda bir değişiklik yaparlarsa bu, bir harfin telaffuzunu düzeltmek suretiyle olur; ondan bir şey çıkararak, ona bir şey ekleyerek veya eksilterek olmaz. “el-Leysa‘” şeddeli okunduğunda ise daha önce bulunmayan bir fazlalık isme eklenmiş olur.
Bunun yanında, bildiğimiz kadarıyla ilim ehlinden hiç kimsenin onun isminin “Leysa‘” olduğunu söylediği nakledilmemiştir ki tarif için başına elif-lâm getirildiğinde şeddeli okunabilsin.
Yunus ise Mettâ oğlu Yunus’tur. Lut’u da doğru yola ilettik. Nuh’un soyundan olanların hepsine ve Nuh’a hakkı açıkladık ve onları ona muvaffak kıldık. Hepsini âlemlere üstün kıldık sözü ise, onları kendi zamanlarının insanlarına üstün kıldık, demektir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…