Ebû’l-Yemân bize rivayet etti; Şuayb bize haber verdi; Zührî’den; Sâlim b. Abdullah bana rivayet etti ki Abdullah b. Ömer dedi ki:
Resulullah’ı şöyle derken işittim:
“Sizden öncekilerden üç kişi yola çıktı; gecelemek üzere bir mağaraya sığındılar; mağaraya girdiler. Dağdan bir kaya yuvarlandı ve mağarayı üzerlerine kapattı. Dediler ki: ‘Bu kayadan sizi ancak salih amellerinizle Allah’a dua etmeniz kurtarır.’ Onlardan biri dedi ki:
‘Allah’ım! Benim yaşlı iki ebeveynim vardı; ben onlardan önce aileme de mala da akşam sütü içirmezdim. Bir gün bir şey aramak için uzaklaştım; akşam onlara dönünceye kadar dönmedim; uyumuşlardı. Onların akşam sütünü sağdım; onları uyur buldum; onlardan önce aileme ya da mala içirmeyi hoş görmedim. Kadeh elimde bekledim; şafak parladı; uyandılar, akşam sütlerini içtiler. Allah’ım! Bunu senin rızanı dileyerek yaptıysam, şu kayadan içinde bulunduğumuz hâli biraz aç.’ Kaya biraz açıldı; ama çıkmaya güç yetiremediler.”
Peygamber dedi ki:
“Diğeri dedi ki:
‘Allah’ım! Benim bir amcamın kızı vardı; bana insanların en sevimlisiydi. Onu kendime istemiştim; benden kaçındı. Yıllardan bir yıl ona şiddetli bir ihtiyaç gelince bana geldi; ona yüz yirmi dinar verdim, benimle kendisi arasını bana bırakması şartıyla; yaptı. Üzerine güç yetirdiğimde dedi ki: “Hakkı olmadan mührü bozmana sana helal kılmam.” Onun üzerine düşmekten sakındım; ondan ayrıldım—o bana insanların en sevimlisiydi—ve verdiğim altını da bıraktım. Allah’ım! Bunu senin rızanı dileyerek yaptıysam, içinde bulunduğumuz hâli aç.’ Kaya açıldı; ama yine çıkmaya güç yetiremediler.”
Peygamber dedi ki:
“Üçüncüsü dedi ki:
‘Allah’ım! Ben işçiler tuttum; onlara ücretlerini verdim; bir adam hariç, hakkını bırakıp gitti. Ben de onun ücretini değerlendirdim; ondan mallar çoğaldı. Bir süre sonra geldi ve dedi ki: “Ey Abdullah! Ücretimi bana öde.” Ona dedim ki: “Gördüğün develer, sığırlar, koyunlar ve köleler, ücretindendir.” Dedi ki: “Ey Abdullah! Benimle alay etme.” Dedim ki: “Ben seninle alay etmiyorum.” Hepsini aldı, sürüp götürdü; hiçbir şey bırakmadı. Allah’ım! Bunu senin rızanı dileyerek yaptıysam, içinde bulunduğumuz hâli aç.’ Kaya açıldı; yürüyerek çıktılar.”