1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7 – 8 – 9 – 10 – 11 – 12 – 13 – 14 – 15 – 16 – 17 – 18 – 19 – 20
Beled Suresi, Kur’an’ın 90. suresi olup Mekke döneminde indirilmiştir ve 20 ayetten oluşur. Sure adını, ilk ayette geçen ve “şehir” anlamına gelen “beled” kelimesinden alır. Burada kastedilen şehir Mekke’dir. Surede insanın dünya hayatındaki mücadelesi, sorumlulukları ve kurtuluşa ulaştıran davranışlar üzerinde durulur.
Surenin başlangıcında Allah, Mekke’ye ve bu şehirde yaşayan Allah’ın Elçisi’ne yemin eder. Ardından insanın zorluklar ve mücadelelerle dolu bir hayat içinde yaratıldığı bildirilir. Böylece dünya hayatının bir rahatlık ve eğlence yeri değil, imtihan ve çaba yeri olduğu vurgulanır.
Beled Suresi’nde insanın sahip olduğu güç ve imkânlarla övünmesi eleştirilir. Bazı insanların mallarını harcadıkları için kendilerini üstün gördükleri, ancak Allah’ın onları ve yaptıklarını bildiği hatırlatılır. İnsanlara gözler, dil ve dudaklar verildiği, ayrıca kendilerine doğru ve yanlış yolların gösterildiği belirtilir. Böylece insanın nimetler karşısındaki sorumluluğuna dikkat çekilir.
Surede kurtuluşa götüren yolun kolay olmadığı ifade edilir ve bu yol “sarp yokuş” olarak tasvir edilir. Ardından bu sarp yokuşu aşmanın ne olduğu açıklanır: Köle veya esir özgürlüğüne kavuşturmak, kıtlık zamanında yakın bir yetimi veya yoksul bir kimseyi doyurmak, iman etmek ve insanlara sabrı ve merhameti tavsiye etmek. Bu davranışların gerçek iyilik ve kurtuluş yolu olduğu bildirilir.
Beled Suresi’nde insanların iki gruba ayrılacağı da belirtilir. İman eden, iyilik yapan ve birbirlerine sabrı tavsiye edenler “sağ tarafın sahipleri” olarak nitelenir ve kurtuluşa erecekleri bildirilir. Allah’ın ayetlerini inkâr edenler ise “sol tarafın sahipleri” olarak tanımlanır ve üzerlerine kapatılmış bir ateşle karşılaşacakları ifade edilir.
Genel olarak Beled Suresi, insan hayatının bir mücadele ve imtihan olduğunu hatırlatan, Allah’ın verdiği nimetlerin sorumluluğunu vurgulayan, gerçek iyiliğin fedakârlık, merhamet ve yardımlaşma ile gerçekleştiğini öğreten, iman ve salih amelin kurtuluşa götürdüğünü bildiren etkileyici bir suredir.