Yahut toprağa düşmüş bir yoksula.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Ev (yahut) miskinen (bir yoksulu) za (sahibi olan) metrabe (toprakta sürünme)
Mukatil Tefsiri
Yani fakirlik ve çıplaklık yüzünden sırtı toprağa yapışmış derecede yoksul olan bir kimseyi doyurmaktır. İhtiyacının şiddetinden dolayı insanların karşısına çıkıp istemeye bile utanmaktadır.
Bütün bunlar Peygamber’in Hâris b. Amr’a:
“Bir köle azat et veya altmış yoksulu doyur.” buyurmasıyla ilgilidir.
Allah Teâlâ sanki şöyle buyurmaktadır: Bu iki işten birini yapmaktan da mı acizdir?
O, harcadığında Allah’ın bunu görmediğini ve yerine yenisini vermeyeceğini sanıyordu. Bu sebeple Allah Teâlâ:
“Kendini hiç kimsenin görmediğini mi sanıyor?” buyurmuştur. Buradaki gören Allah Teâlâ’dır.
Taberi Tefsiri
Tefsir ehli “toprağa düşmüş yoksul” ifadesinin anlamında ihtilaf etmiştir. Bazıları bunun, yoksulluğu sebebiyle toprağa yapışmış, barınağı bulunmayan kimse olduğunu söylemiştir. İbn Abbas’tan gelen birçok rivayette bu kişi “topraktan başka sığınağı olmayan”, “kendisini örtecek şey olarak topraktan başka şeyi bulunmayan”, “toprağın üzerinde bırakılmış yoksul”, “yolda ve çöplükte toprağa atılmış kimse”, “toprakla arasında kendisini koruyacak hiçbir şey bulunmayan kişi”, “şiddetli fakirlik sebebiyle toprağa yapışmış kimse” olarak açıklanmıştır. Mücahid de “toprağa düşmüş” demiştir. İkrime, “ihtiyaç sebebiyle yere yapışmış kimse” diye açıklamıştır. Başka bir rivayette de “yere yapışan toprak” anlamına gelen bir ifade kullanılmıştır. Said b. Cübeyr’den İbn Abbas yoluyla gelen rivayette de bu, “yolda bırakılmış, topraktan başka evi olmayan kimse” diye açıklanmıştır. Başka bir grup ise bunun sadece çok muhtaç kimse anlamına geldiğini söylemiştir; ister toprağa yapışmış olsun ister olmasın. Çünkü Arapçada “teribe’r-racul” denildiğinde “adam fakir düştü” anlamına gelir. İbn Abbas’tan gelen bir rivayette “çok şiddetli ihtiyaç sahibi” denilmiştir. İkrime, bunun “malı olmayan, geçim imkânı kesilmiş kimse” olduğunu söylemiştir. İbn Zeyd de “ihtiyaç sahibi” demiş ve “terib, muhtaç demektir” açıklamasını yapmıştır. Başka bir grup ise bunun çok çoluk çocuk sahibi, fakirlik ve ihtiyaç yüzünden toprağa yapışmış kimse olduğunu söylemiştir. İbn Abbas’tan bir rivayette “Çocukları ve ailesi bulunan, seninle arasında akrabalık bağı olmayan yoksul” denilmiştir. Said b. Cübeyr, “çoluk çocuk sahibi” demiştir. Katâde, kendilerine “terib”in hiçbir şeyi bulunmayan, çoluk çocuk sahibi kimse olduğunun anlatıldığını söylemiştir. Dahhâk da “yoksulluk ve güçlük yüzünden yere yapışmış çoluk çocuk sahibi kimse” demiştir. Taberî’ye göre doğruya en yakın görüş, bunun fakirlik ve ihtiyaç sebebiyle toprağa yapışmış yoksul anlamına geldiğini söyleyen görüştür. Çünkü kelimenin zahir anlamı budur. “Metrebe” kelimesi de bir kişiye toprak isabet etmesi, yani fakirlik ve düşkünlük sebebiyle toprağa yapışması anlamındaki kökten gelir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…