İnkârcı ve zorba olmayıp ödemeye muktedir olan kimseye el-Muhlî denir. Bu özellikte olan kimseye havale olunduğu zaman hem alacaklının (muhtal) hem de muhalun aleyh’in (alacağını almayı kabul eden) onu kabul etmesi gerekir; ikisinin de rızasına itibar edilmez. Çünkü Nebî (sallallahu aleyhi ve sellem): “Sizden biriniz alacağı malı olan birine havale edildiğinde (havaleyi kabul ile ona) müracaat etsin.” buyurmuştur. Çünkü muhil’in gerek kendisi gerekse vekili aracılığıyla olan hakkını ifa etmesi gerekmektedir. Bunun yanında havalenin kabzedilmesi konusunda muhalun aleyh onu yerine geçirmiştir. Bu sebeple onun kabul etmesi gerekir; sanki onu ifa edeceğine dair bir adamı vekil tayin etmiş gibidir.
Ebu Hanife: Bu ikisinin rızasına itibar edilir. Çünkü havale bir tür karşılıklı ivazdır. Öyleyse iki akit sahibinin rızasıyla muteber olur, demiştir.
İmam Malik ve İmam Şafii ise: Alacaklının (muhtal) rızasına itibar edilir. Çünkü onun hakkı, borçlunun (muhil) zimmetinde bulunur. Dolayısıyla borcu ivaz (karşılık) şeklinde almaya zorlamanın caiz olmaması gibi, onun rızası olmadan da borcu başkasına nakletmek caiz değildir, demişlerdir.
Bunun farklı olacağı, zira zimmetinde bir tür karşılık olarak onu vermeyi kastetmiş olacağı göz önünde bulundurulursa, kendisine vacip olmadığı halde bunu vermiş olması hasebiyle onun kabulünün de zorunlu olmayacağı şeklinde cevap verilmiştir.
Alacaklıdan alacağını almayı kabul eden (muhalun aleyh)’e gelince, onun hakkında ise İmam Malik: Rızasına itibar edilmez, ancak (muhtal) düşmanı olursa bu durum müstesnadır, demiştir.
İmam Şafii’nin ise onun hakkında, rızasının muteber olup olmaması bağlamında iki görüşü yer almaktadır:
Birincisine göre: Rızasına itibar edilir. Çünkü üzerinde havalenin tamamlandığı şahıslardan birini oluşturmaktadır; dolayısıyla da alacaklıyla aynı konumda yer alır.
İkincisine göre: Buna itibar edilmez. Zira kabzetme hakkında onu kendi yerine geçirmiştir. Öyleyse, vekil kılma konusunda olduğu gibi, üzerinde hakkı olan kimse hakkında onun rızasına bakılmaz.