"Enter"a basıp içeriğe geçin

Filter by Kategoriler

Davaların ikrarı ile birlikte sulh

Bir hakkı itiraf eden kimse, bir kısmını sulh üzere gerçekleşene değin bunu eda etmekten yüz çevirecek olursa, söz konusu sulh bâtıl olur. Çünkü malın sadece bir kısmı hakkında sulhta bulunmuş (hepsi hakkında böyle yapmamış) demektir. İsterse bu, sulh lafzı ile söylenmiş olsun, ister ibra (hakkından vazgeçme), isterse şarta bağlı hibe lafzı ile olsun fark etmez. Mesela: “Bana geri kalanı vermen şartı ile sana ibra olarak beş yüz dirhem yahut hediye olarak beş yüz dirhem verdim.” demek gibi. Şayet şart koşmayacak olur, ancak hakkının bir kısmını yalnız bir kısmını düşürmek şeklinde verecek olursa, bu da haramdır. Çünkü hakkını yemiş olur. Öyleyse, ikrar eden şahıs ne zaman ki ona malının bir kısmını terk edeceğini söyleyecek olur da bunu gönül rızası ile terk etmiş olmazsa, bunu almak hoş olmaz.

Kendi gönül rızalığı ile hakkının bir kısmını düşüreceğini ikrar eden şahıs, nafile olarak verecek olursa bu câizdir. Fakat bu, sulh olmaz ve sulh ile bir bağlantısı da yoktur. Buna göre bir şeyi itiraf etse ve cinsinden olmak üzere onu kaza edip ödese, bunu îfa etmiş olur; cinsinden olmadığı hâlde onu ödeyecek olursa, o takdirde bu karşılıklı ivaz (akdi) olmuş olur. Kendisi tercihi olarak onun bir kısmını ibra şeklinde verecek olur, kalanı da îfa edip ödeyecek olursa, bu ibra sayılır. Malın aynının bir bölümünü hibe etse ve kalan bölümünü de alsa, bu hibe sayılır; buna sulh denmez.

el-Kadı (İyâz) ve arkadaşları ise buna sulh demektedirler. Bu, İmam Şâfiî ve diğerlerinin görüşünü oluşturmaktadır. Söz konusu ihtilaf ise isimlendirme konusundadır; ama mânâsına gelince bunun üzerinde ittifak edilmiştir. Bu da hakkın îfa edilmesi dışında ve sahih olan şekilde düşürülmesini icra etmek demektir. Bu ise; karşılıklı ivaz, ibra ve hibe olmak üzere üç kısma ayrılmaktadır.

Chat
Sohbet Yükleniyor...

https://kutsalayet.de/davalarin-inkari-ile-birlikte-sulh/,https://kutsalayet.de/karsilikli-ivaza-gelirsek/

Bu sayfanın içeriğini kopyalayamazsınız