İbn Münzir der ki: İlim adamları, kendilerine nafakanın mutlak olarak verildiği ana-babaya zekâtın herhangi bir surette verilmesinin câiz olmadığı hususunda icmâ etmişlerdir. Çünkü onlara zekâtın verilmesi, o kimsenin nafakasının bir tür düşmesi ve onları bu nafakadan ihtiyaçsız bırakmış olacağı anlamına geleceğinden, sanki nafakanın yararı kendisine dönmüş olacak ve neticede bu zekâtı sanki kendisine vermiş gibi sayılmış olacaktır.
Ana-babadan kasıt ise; miras bıraksınlar yahut bırakmasınlar, zekâtı veren kimse açısından —ne kadar yukarı çıkarsa çıksınlar— baba ve analardır. Bunun yanında evlâda da —derecesi ne kadar aşağıya inerse insin, mirasçı olsunlar yahut olmasınlar— erkek ya da kız çocuklarına da zekât verilmez.
Diğer akrabalara gelince; onlardan miras bırakmayanlara zekât vermede ise bir beis yoktur. İster kendisinden miras sâkıt olsun, ister sâkıt olma sebebi bulunsun yahut da mirastan engellemesi bulunsun, fark etmez.
Şayet her iki taraf da —birbirlerine miras düşen iki kardeş gibi— kimselerden oluşmuş olurlarsa, bunda iki görüş gelmiştir:
Birincisi: İkisinin de birbirlerine zekât vermesi câizdir. Bu, ondan (İmam Ahmed’den) gelen açık görüşü oluşturmaktadır. Ondan ise bir topluluk nakilde bulunmuştur. Bu, aynı zamanda ilim adamlarının çoğunluğunun görüşüdür. Çünkü Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurmuştur:
“Yoksul (miskin) kişiye sadaka vermekte sadece sadaka sevabı vardır; akrabaya tasaddukta bulunmanın ise iki sevabı bulunmaktadır: sadaka sevabı ve akrabalık bağlarını kuvvetlendirme sevabı.”
Hadis, nafile ya da farz olan sadakayı şart koşmadığı gibi, aynı zamanda mirasçıyı ve başkasını da ayırmamıştır.
İkincisi: Mirasçı olanlara zekât vermek câiz değildir. Çünkü mirasla bir tür geçimlik almış olacağından dolayı, geçimlik nedeniyle de artık zekât sebebiyle zengin olacaktır ve zekâtın faydası kendisine dönmüş olacaktır. Bu durumda, zekâtı ona vermek câiz değildir; tıpkı babasına zekât vermek gibi. Hadîs-i şerîf ise nafile olan sadakalar hakkında mevzu bahistir; dolayısıyla bu şekilde yorumlanmıştır.