“Hayır! Şüphesiz iyilerin kitabı mutlaka İlliyyîn’dedir.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Kella (hayır) inne (şüphesiz) kitabe (kitabı) el-ebrari (iyilerin) le-fi (elbette içindedir) illiyyin (İlliyyîn)
Mukatil Tefsiri
Allah Teâlâ tehdidini zikrettikten sonra yeniden Mutaffifîn sûresindeki söze dönerek buyurmuştur ki: Şüphesiz iyilerin kitabı İlliyyîn’dedir. Yani müminlerin amelleri ve iyilikleri Arş’ın ayağında bulunmaktadır.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: Hayır! Durum, inkârcıların sandığı gibi değildir. Şüphesiz Allah’a itaat eden, farzlarını yerine getiren ve haramlarından sakınan iyilerin amel defteri İlliyyîn’dedir.
“Abrâr” kelimesi, Allah’a karşı dürüst davranan, O’nun emirlerini yerine getirip yasaklarından kaçınan kimselerin çoğuludur. Hasan-ı Basrî, abrârı açıklarken şöyle demiştir:
“Onlar karıncaya bile eziyet etmeyen kimselerdir.”
Ayette geçen “İlliyyîn” hakkında müfessirler farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Bir grup bunun yedinci gök olduğunu söylemiştir. Ka‘b el-Ahbâr’a İbn Abbas tarafından İlliyyîn sorulduğunda:
“Orası yedinci göktür ve müminlerin ruhları oradadır.” demiştir.
Mücahid de:
“İlliyyîn yedinci göktür.” demiştir.
Katâde’den:
“En yüce göktedir.” rivayeti nakledilmiştir.
Bazıları ise bunun arşın sağ tarafındaki makam olduğunu söylemiştir. Katâde’den gelen bir rivayette Ka‘b’ın:
“İlliyyîn arşın sağ tarafındaki makamdır.” dediği aktarılmıştır.
Başka bir görüşe göre İlliyyîn cennettir. İbn Abbas’tan:
“İlliyyîn cennettir.” rivayeti nakledilmiştir.
Bir başka görüşte ise bunun Sidretü’l-Müntehâ olduğu söylenmiştir. Dahhâk, müminin ruhunun gök katlarını aşarak Sidretü’l-Müntehâ’ya ulaştırıldığını ve orada onun kurtuluşuna dair mühürlü bir belge yazıldığını anlatmış, ardından bu ayetleri okumuştur.
İbn Abbas’tan gelen başka bir rivayette ise:
“Onların amelleri Allah katında, gökte bulunan bir kitaptadır.” denilmiştir.
Taberî’nin tercih ettiği görüş şöyledir:
İlliyyîn, yükseklik üstüne yükseklik, yücelik üstüne yücelik anlamı taşır. Bu sebeple kelime çoğul kalıbıyla kullanılmıştır. Ayetin anlamı, iyilerin amel defterlerinin çok yüksek ve yüce bir makamda bulunduğudur. Bunun yedinci gök, Sidretü’l-Müntehâ veya arş civarı olması mümkündür. Ancak bunlardan birini kesin olarak belirleyen sahih ve bağlayıcı bir delil yoktur. Bununla birlikte tefsir ehlinin ittifakı gereği bu makamın en azından yedinci göğün üstünde bulunan çok yüce bir makam olduğu açıktır.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…