Hayır! Kıyamet gününe yemin ederim.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
La uksimu (hayır, yemin ederim) bi-yevmi’l-kıyameh (kıyamet gününe).
Mukatil Tefsiri
Kıraat âlimleri bu ayetin okunışı hakkında ihtilaf etmişlerdir. Şehirlerin kıraat imamlarının çoğunluğu ayeti “Lâ uksimu” şeklinde, “lâ”yı “uksimu”dan ayrı okuyarak okumuştur. Hasan el-Basrî ve A‘rec’den ise “Le uksimu” şeklinde okudukları rivayet edilmiştir. Taberî, kıraat imamlarının ittifakı sebebiyle birinci kıraatin tercih edilmesi gerektiğini söylemiştir.
Bu kıraati benimseyen âlimler de ayetin anlamı hakkında farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Bazıları “lâ”nın burada fazla olup anlamın “Kıyamet gününe yemin ederim” olduğunu söylemişlerdir. Saîd b. Cübeyr’den bu görüş nakledilmiştir. Bazıları ise “lâ”nın yemini kuvvetlendirmek için geldiğini söylemişlerdir. Ebû Bekir b. Ayyâş bu görüştedir. Kûfeli bazı dil âlimleri ise bunun müşriklerin daha önce söyledikleri sözlere bir reddiye olduğunu belirtmişlerdir. Buna göre anlam: “Hayır, sizin söylediğiniz gibi değildir; kıyamet gününe yemin ederim.” demektir. Onlar, her yeminden önce gelen “lâ”nın önceki yanlış sözü reddetmek için kullanıldığını söylemişlerdir. Bir kimsenin “Lâ vallahi” demesi de bu kullanıma benzer; önce karşı tarafın sözünü reddeder, ardından yemin eder.
Bazı âlimler burada hem kıyamet gününe hem de nefsi levvâmeye yemin edildiğini söylemişlerdir. İbn Abbas’a bu ayet sorulduğunda: “Rabbin dilediği mahlûku üzerine yemin eder.” demiştir. Katâde de Allah’ın her ikisi üzerine de yemin ettiğini söylemiştir. Hasan el-Basrî ise Allah’ın kıyamet gününe yemin ettiğini, nefsi levvâmeye ise yemin etmediğini söylemiştir.
Taberî’ye göre doğru olan görüş, Allah’ın hem kıyamet gününe hem de nefsi levvâmeye yemin etmiş olmasıdır. Buradaki “lâ”, inkârcıların sözlerini reddetmek için gelmiştir. Buna göre anlam: “Hayır, sizin söylediğiniz gibi değildir. Allah ölüleri diriltmeyecektir sözünüz yanlıştır. Kıyamet gününe yemin ederim.” şeklindedir.
Bazı âlimler de “Her insanın kıyameti onun ölümüdür.” demişlerdir. Muğîre b. Şu‘be’den: “İnsanlar sürekli kıyamet kıyamet diyorlar; hâlbuki kişinin kıyameti onun ölümüdür.” sözü nakledilmiştir. Alkame de bir cenaze defnedildiğinde: “Bunun kıyameti artık kopmuştur.” demiştir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…