İlk yaratılışı bildiniz; o hâlde öğüt almaz mısınız?
Diyanet Vakfı
Andolsun, ilk yaratılışı bildiniz. Düşünüp ibret almanız gerekmez mi?
Kurtubi Tefsiri
Yemin olsun ki, ilk yaratılışı bildiniz. İbretle düşünmeniz gerekmez mi?
“Yemin olsun ki ilk yaratılışı bildiniz.” Yani siz önceleri bir varlık olarak ortada yokken nutfeden, sonra alakaden, sonra bir çiğnemlik etten yaratıldınız. Bu açıklama Mücahid ve başkalarından rivâyet edilmiştir. Katade ve ed-Dahhak: Âdem (aleyhisselâm)’ın yaratılışını kastetmektedir, demişlerdir.
“İbretle düşünmeniz gerekmez mi?” Niçin ibretle düşünmüyorsunuz, demektir.
Haberde şöyle denilmiştir: İlk yaratışı kendisi görmekte iken sonraki yaratışı yalanlayan kimseye hayret ki ne hayret!. Sonraki yaratışı tasdik etmekle birlikte, ebedi kalınacak yurt için çalışmayan kimseye; de hayret doğrusu.
“Yaratış” tafzı genel olarak kasr ile okunmuştur. Mücahid, el-Hasen, İbn Kesîr ve Ebû Amr ise med ile: diye okumuşlardır. Buna dair açıklamalar daha önce el-Ankebut Sûresi’nde (29/20. âyetin tefsirinde) geçmiş bulunmaktadır.