Zimmilere ait hükümlerden bilinmesi gereken beş kısım vardır:
Ancak zikredilmesiyle akdin/antlaşmanın tamam olması.
Bu da ikiye ayrılır: Cizyeyi vermeleri ve onlara dair bizim hükümlerimizin icra edilmesi. Dolayısıyla bu iki şeyden birisi ihlal edilecek olursa, akid geçerli olmaz. “Müslümanlarla savaşmamaları” hususu da bu iki konunun kapsamında ele alınır; çünkü bu lafız olarak söylenmemiş olsa dahi antlaşmanın yapılması bunu ifade etmektedir.
Müslümanlara karşı zimmilerin bizzat zarar vermeleri.
Bu ise sekiz kısma ayrılır, buna dair açıklamaları öncesinde zikretmiştim.
Müslümanlarla alay etmeleri.
Yani Müslümanların ilahına, kitabına, dinine yahut peygamberine kötü konuşmalarıdır.
Kötü olan bir şeyi alenen işlemeleri.
Bu da beşe ayrılır: Kilise, manastır ve benzer yapılar inşa etmeleri, Müslümanlar arasında kendi kitaplarını yüksek sesle okumaları, içki ve domuzu alenen yiyip içmeleri, dini çalgı ayinleri tertip etmeleri, evlerinin yüksekliğini Müslümanların evlerinden yüksekçe bina etmeleri, Hicaz’da ikamet etmeleri ve Harem’e girmeleri. Bu takdirde söz konusu geçen bu üç maddedeki hepsi noktasında şart koşulmuş olsun yahut olmasın, bundan uzak durulması icap eder.
Şu dört hususta: Giysileriyle, şiarlarıyla, binek ve künyeleriyle Müslümanlardan farklı bulunmaları.
İmam (devlet başkanı) ölecek yahut azledilecek olursa, başkası onun yerine niyabet eder. Zimmet ehlinin üzerinde anlaştıkları akdi ve öncesini de bilmek durumundadır, akdin sahih olması durumunda bu antlaşmaya onay verir. Çünkü halifeler de Hz. Ömer’in onay verdiği antlaşmaya bağlı kalmışlar ve bundan başka yeniden bir akid yenilememişlerdir. Çünkü zimmilerin akdi ebedi olarak devam eder ve şayet fasit olsa dahi, geçerli hükme geri döner.