Gömülen kıza sorulduğu zaman.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Ve (ve) ize (o zaman ki) el-me’udetu (gömülen kız çocuğu) suilet (sorulduğu zaman)
Mukatil Tefsiri
Burada diri diri gömülen kız çocukları kastedilmektedir. Cahiliye döneminde bir kimsenin kızı doğduğunda onu canlı olarak toprağa gömerdi.
Taberi Tefsiri
Bu ayetin kıraatinde ihtilaf edilmiştir. Ebû’d-Duhâ Müslim b. Subeyh bunu “Diri diri gömülen kız sorduğu zaman: Hangi günah sebebiyle öldürüldü?” şeklinde okumuştur. Bu okuyuşa göre anlam, diri diri gömülen kızın kendisini gömenlere “Hangi günah sebebiyle beni öldürdünüz?” diye sormasıdır. Müslim’den rivayet edildiğine göre o bu ayet hakkında: “Kanının hakkını ister” demiştir. Ebû’d-Duhâ da “Öldürenlerine sorar” demiştir. Taberî, “Eğer bir okuyucu ‘Hangi günah sebebiyle öldürüldü?’ şeklinde okusa bunun bir yönü olurdu” der; çünkü bu bir anlatım ve aktarma olduğunda iki şekil de caizdir. Arap sözünde kişi “Abdullah hangi günah sebebiyle dövüldü dedi” diyebilir; şiirlerde de söz bazen hikâye yoluyla bu şekilde aktarılır.
Ancak şehir kurralarının çoğu “Diri diri gömülen kıza sorulduğu zaman: Hangi günah sebebiyle öldürüldü?” şeklinde okumuştur. Buna göre anlam, diri diri gömülen kıza hangi suç sebebiyle öldürüldüğünün sorulmasıdır. “Öldürüldü” ifadesi de aslında öldürülmesi anlamındadır; fakat söz hikâye tarzında haber biçimine çevrilmiştir. Bir başka açıdan mana şöyle de olabilir: Diri diri gömülen kızın katillerine ve onu gömenlere, “Hangi günah sebebiyle onu öldürdünüz?” diye sorulur; sonra fiil meçhul yapılarak “Hangi günah sebebiyle öldürüldü?” denilmiştir. Taberî’ye göre doğruya en yakın kıraat, kurraların çoğunun ittifakı sebebiyle “sorulduğu zaman” şeklindeki kıraattir. “Mev’ûde”, diri diri gömülen kız demektir. Araplar kızlarına böyle yaparlardı. Ferazdak’ın şiirinde geçen “diri gömülen kızı yaşatan” ifadesi de buradan gelir. Arapçada “veedehu” onu diri diri gömdü anlamındadır.
Katâde bu ayet hakkında şöyle demiştir: “Bazı kıraatlerde ‘Hangi günah sebebiyle öldürüldüğünü sorduğu zaman’ şeklindedir. O hiçbir günah olmaksızın öldürülmüştü. Câhiliye ehli, kızını öldürür, köpeğini ise beslerdi. Allah bunu onlara kusur olarak bildirdi.” Katâde’den nakledildiğine göre Kays b. Âsım et-Temîmî Peygamber’e gelip: “Ben câhiliye döneminde sekiz kızımı diri diri gömdüm” dedi. Peygamber de: “Her biri için bir deve azat et” buyurdu. Rebî b. Haysem, “Diri diri gömülen kıza sorulduğu zaman” ayeti hakkında: “Araplar bunu en çok yapan insanlardandı” demiştir. İbn Zeyd de: “Bunlar bazı Arap topluluklarının öldürdüğü kızlardır” demiş ve “Hangi günah sebebiyle öldürüldü?” ayetini okumuştur.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…