O, elçisini hidayet ve hak din ile gönderendir ki onu bütün dinlere üstün kılsın. Müşrikler hoşlanmasa da.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Huve (O’dur ki) ersele (gönderdi) rasulehu (Resulünü) bi’l-huda (hidayet ile) ve dini’l-hakki (hak din ile), li-yuzhirahu (onu üstün kılmak için) ala’d-dini kullihi (bütün dinlere karşı), ve lev kerihe (hoşlanmasa bile) el-muşrikun (müşrikler).
Mukatil Tefsiri
“O, elçisini…” yani Muhammed’i gönderen Allah’tır.
“Hidayet ve hak din ile…” Buradaki hak din İslâm’dır; yani Muhammed’in getirdiği dindir.
“Onu bütün dinlere üstün kılsın diye…” Yani bütün dinlerin üzerine çıkarsın diye göndermiştir.
Allah bunu gerçekleştirmiş ve Muhammed’in dinini bütün din mensuplarına karşı üstün kılmıştır. Onlarla savaşılmış, onlar da cizye vermişlerdir. Bunun benzeri şu ayettir: “Böylece iman edenleri düşmanlarına karşı destekledik de üstün geldiler.” (Saff 14)
“Müşrikler hoşlanmasalar da…” Burada Arap müşrikleri, yani Kureyş kâfirleri kastedilmektedir.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah, elçisi Muhammed’i hidayet ve hak din ile gönderdiğini haber vermektedir. Buradaki “hidayet”, hakkı açıklayan deliller, doğru yolu gösteren kanıtlar ve insanları gerçeğe ulaştıran beyan demektir. “Hak din” ise Allah’ın dini olan İslâm’dır. Buna göre Allah Teâlâ, Muhammed’i hem hakikati açıklayan apaçık delillerle hem de kendi dini olan İslâm ile göndermiştir.
Ardından Allah Teâlâ, “Onu bütün dinlere üstün kılsın diye” buyurmaktadır. Bunun anlamı, Muhammed’e verilen hak dini diğer bütün dinlere üstün kılmak ve onu onların üzerinde galip getirmektir. Müfessir burada bu üstünlüğün, Meryem oğlu Îsâ’nın yeryüzüne inişi sırasında tam olarak gerçekleşeceğini açıklamaktadır. O vakit din bir olacak ve İslâm’dan başka bir din kalmayacaktır. Bu görüşü desteklemek üzere Ebû Hureyre’den nakledilen bir rivayette, “Onu bütün dinlere üstün kılsın diye” (Saff 9) ayetinin, Meryem oğlu Îsâ’nın yeryüzüne çıkışı ve inişi ile ilgili olduğu belirtilmiştir.
Müellif, bu ayetin anlamı hakkında âlimler arasında bulunan görüş ayrılıklarını daha önce başka bir yerde ayrıntılı olarak açıkladığını ve orada tercih ettiği görüşü delilleriyle birlikte zikrettiğini ifade etmekte, bu sebeple burada o tartışmayı tekrar etmemektedir.
Daha sonra Âişe’den nakledilen bir hadis zikredilmektedir. Âişe şöyle demiştir: Resûlullah, “Gece ve gündüz sona ermeden önce Lât ve Uzzâ’ya tekrar ibadet edilecektir” buyururdu. Bunun üzerine ben, “Ey Allah’ın Elçisi! Allah’ın, ‘O, elçisini hidayet ve hak din ile gönderendir ki onu bütün dinlere üstün kılsın’ (Saff 9) ayetini indirmesinden sonra bunun tamamen gerçekleşeceğini zannetmiştim” dedim. Bunun üzerine Resûlullah şöyle buyurdu:
“Allah’ın dilediği kadar bu durum devam edecektir. Sonra Allah hoş bir rüzgâr gönderecek ve kalbinde hardal tanesi ağırlığınca hayır bulunan herkesi vefat ettirecektir. Ardından içinde hiçbir hayır bulunmayan insanlar kalacak ve onlar da atalarının dinine döneceklerdir.”
Bu rivayette, Allah’ın vaad ettiği üstünlüğün gerçekleşeceği, ancak kıyamete yakın dönemlerde Allah’ın müminleri vefat ettirmesinden sonra yeryüzünde kalan insanların yeniden atalarının bâtıl dinlerine dönecekleri haber verilmektedir. Böylece Allah’ın, “Onu bütün dinlere üstün kılsın diye” (Saff 9) vaadi gerçekleşecek, fakat kıyamete yakın zamanda insanlar arasında yeniden şirk ve putperestlik ortaya çıkacaktır. “Müşrikler hoşlanmasa da” ifadesi ise, müşriklerin bütün karşı çıkmalarına, öfkelerine ve engelleme çabalarına rağmen Allah’ın dinini üstün kılacağını ve vaadini mutlaka gerçekleştireceğini bildirmektedir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…