İnsana gelince, Rabbi onu imtihan edip kendisine ikramda bulunduğunda ve onu nimetlendirdiğinde: “Rabbim bana ikram etti” der.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Fe-emma (artık ise) el-insanu (insan) iza (zaman) me’btelaahu (onu imtihan ettiği) rabbuhu (Rabbi) fe-ekremehu (ona ikram etti) ve (ve) ne’amehu (nimet verdi) fe-yekulu (o da der ki) rabbi (Rabbim) ekremen (bana ikram etti)
Mukatil Tefsiri
Bu ayetin Ümeyye b. Halef el-Cumahî hakkında indiği söylenmiştir. Abdullah b. Nüfeyl ona iyiliği emrediyor, kötülükten sakındırıyor ve öğüt veriyordu. Bunun üzerine Ümeyye b. Halef:
“Allah, ‘Bu böyledir; çünkü Allah iman edenlerin dostudur, kâfirlerin ise hiçbir dostu yoktur.’ (Muhammed 11) buyurmuyor mu?” dedi.
Abdullah b. Nüfeyl:
“Evet.” dedi.
Ümeyye:
“Öyleyse Allah beni zengin edip seni neden fakir bıraktı?” dedi.
Abdullah:
“Allah böyle dilemiştir.” dedi.
Ümeyye ise:
“Hayır, Allah beni katındaki değerim sebebiyle zengin etti, seni ise değersiz olduğun için fakir bıraktı.” dedi.
Bunun üzerine Abdullah b. Hatal:
“Gerçekten Allah’ın bunu böyle yapmış olması mümkündür.” dedi.
Bunun üzerine Allah Teâlâ bu ayeti indirdi.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah burada insanın yaygın bir yanılgısını anlatmaktadır. İnsan, Rabbi kendisini nimetlerle sınadığında, ona mal verdiğinde, rızkını genişlettiğinde ve dünya nimetlerinden bolca ihsan ettiğinde bunu gerçek değerinin ve üstünlüğünün göstergesi sanır.
Allah Teâlâ buyurmaktadır ki: İnsan, Rabbi kendisini nimet ve zenginlikle imtihan ettiği, ona mal verdiği, fazlından genişçe ihsanda bulunduğu ve çeşitli nimetlerle yaşattığı zaman sevinir, bununla gururlanır ve: “Rabbim bana ikram etti” der.
Katâde bu ayeti açıklarken şöyle demiştir: “İnsan, Rabbi kendisini imtihan edip ona ikram ettiğinde ve nimet verdiğinde: ‘Rabbim bana ikram etti’ der; gerçekten de buna sevinir.”
Ancak ayetin devamında açıklanacağı üzere, nimet verilmesi her zaman Allah katındaki üstünlüğün göstergesi değildir. Çünkü bolluk da bir imtihandır, darlık da bir imtihandır. İnsan çoğu zaman nimeti Allah’ın kendisinden razı olduğunun delili sanır; oysa Allah kimi zaman sevdiğini de nimetle sınar, sevmediğini de nimetle sınar. Bu yüzden dünya nimetleri kişinin Allah katındaki değerinin kesin ölçüsü değildir; asıl ölçü iman, itaat ve salih ameldir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…