Devekuşundan dolayı bedene cezası gerekir. Bunu, İmam Malik, İmam Şafii ve ilim adamlarının çoğunluğu söylemiştir. Çünkü Yüce Allah’ın: “(…) öldürdüğü hayvanın dengi (ona) cezadır.” (Maide Suresi: 95) buyruğundan anlaşılan da budur. Devekuşu’nun tazmini, deve’ye benzer; çünkü yaratılış yönünden birbirlerine benzerler, bu nedenle de onun misli sayılır ve nassın umumi kapsamına girer. Şüphesiz sahabe de devekuşuna bedel olarak bedene (deve)’nin tazmin edileceği hükmünü vermişlerdir. Ebu Hanife ise: Devekuşu’ndan dolayı kıymeti tazmin edilir, demiştir. İki arkadaşı (olan Ebu Yusuf ile Muhammed) ise ona muhalefet etmişlerdir. Kuşkusuz nassa ve rivayetlere uymak, daha evladır.
Güvercinden dolayı koyun tazmin etmek gerekir. Bunu, İmam Şafii ve İshak söylemiştir. Çünkü sahabe-i kiram, güvercin hakkında koyun’un tazmin edilmesine hükmetmişlerdir. Harem içerisinde ne zamanki bir güvercin misli olarak bir koyun’a denk geliyor, aynı şekilde hill bölgesinde de bu şekilde tazmin edilmesi gerekmektedir.
Ebu Hanife ve İmam Malik ise; Bu durumda sadece kıymeti tazmin edilir, demişlerdir; ancak İmam Malik sadece ihramsız olarak Harem içerisindeki güvercin hakkında ona muvafakat etmiştir. Çünkü kıyas, bütün kuşlar hakkında kıymetinin ödenmesini gerektirir; ama sahabe-i kiramın bu noktada verdikleri hüküm sebebiyle Harem içerisindeki güvercin konusunu bu kapsamın dışına çıkarıp terk ettik. Zira bu hüküm asıl üzere kalmaktadır.
Şöyle cevap verilmiştir: Güvercinin başka bir güvercine kıyas edilmesi, başkasına kıyas edilmesinden daha evladır. Bunun yanında güvercine benzeyip, suya kanan ama onu damla damla yudumlamayan kuşlarda da tazmin olarak koyun gerekir. Toy kuşu gibi güvercinden daha büyük olan kuşlarda ise iki görüş gelmiştir:
Bunlarda da koyun tazmin edilmesi gerekir. Çünkü bazı sahabelerden buna dair nakil gelmiştir. Bir de güvercinden dolayı ceza olarak koyunun gerekli olması, güvercinden daha büyük olan kuşlara da koyunun gerekli olacağına dair dikkatler çekilmiştir.
Bunlarda sadece kıymeti ödenir. Bu ise Şafii’nin mezhebidir. Çünkü kıyas, buna dair tüm kuşlarda sadece kıymetinin ödenmesini gerektirmektedir; güvercin konusu ise (hakkında delil geldiği) ve sahabenin bunun hakkında icması yer aldığı için bu kapsam dışında kaldığından, terk ettik. Başkası hakkında ise bu hüküm asıl üzere kalmaktadır.