Ebu’l-Hasan Rıza’nın Doğumu
Ebu’l-Hasan Rıza, yüz kırk sekiz yılında doğdu ve iki yüz üç yılının Safer ayında, elli beş yaşında iken vefat etti. Tarihi konusunda ihtilaf edilmiştir; ancak inşallah bu tarih en doğruya en yakın olandır. Tûs’ta, Nûkân’a bağlı Senâbâd denilen bir köyde, bir davet sırasında vefat etti ve oraya defnedildi. Me’mun onu Medine’den Basra, Fars yolu üzerinden Merv’e getirtmişti. Me’mun çıkıp Bağdat’a yönelince onu da beraberinde götürdü; o da bu köyde vefat etti. Annesi, Ümmü’l-Benîn denilen bir ümmü veled idi.
Muhammed b. Yahya, Ahmed b. Muhammed’den, o İbn Mahbub’dan, o Hişam b. Ahmer’den rivayet etti.
Hişam b. Ahmer dedi ki: Ebu’l-Hasan el-Evvel bana, “Mağrib ehlinden gelen birini biliyor musun?” dedi. Ben, “Hayır” dedim. “Evet, bir adam gelmiştir; haydi bizimle git” dedi. O bindi, ben de onunla birlikte bindim; sonunda adama vardık. Bir de baktık ki Medine ehlinden bir adamdır, yanında köleler vardır. Ona, “Bize göster” dedim. Bize yedi cariye gösterdi; her defasında Ebu’l-Hasan, “Benim ona ihtiyacım yoktur” diyordu. Sonra, “Bize göster” dedi. Adam, “Yanımda hasta bir cariyeden başka yoktur” dedi. O da, “Onu göstermekten sana ne zarar gelir?” dedi. Adam kabul etmedi. Bunun üzerine geri döndü. Ertesi gün beni gönderdi ve, “Ona de ki: Onun hakkında en son isteyeceğin miktar neydi? Şöyle şöyle derse, ‘Onu aldım’ de” dedi. Ben de ona gittim. Adam, “Onu şu şu miktardan aşağıya vermek istemezdim” dedi. Ben de, “Onu aldım” dedim. Adam, “O senindir; fakat bana haber ver, dün seninle birlikte olan adam kimdi?” dedi. Ben, “Haşimoğullarından bir adamdır” dedim. “Haşimoğullarının hangisinden?” dedi. Ben, “Bende bundan fazlası yoktur” dedim. Bunun üzerine şöyle dedi: “Sana bu cariyenin haberini vereyim. Ben onu Mağrib’in en uzak yerinden satın aldım. Kitap ehlinden bir kadın bana rastladı ve, ‘Yanındaki bu cariye nedir?’ dedi. Ben, ‘Onu kendim için satın aldım’ dedim. Kadın, ‘Bunun senin gibisinin yanında olması uygun olmaz. Bu cariyenin yeryüzü halkının en hayırlısının yanında olması gerekir. Onun yanında ancak az bir süre kalacak, sonra ondan yeryüzünün doğusunda ve batısında benzeri doğmamış bir çocuk doğuracaktır’ dedi.” Hişam dedi ki: Onu ona getirdim. Onun yanında ancak az bir süre kaldı, sonra Rıza’yı doğurdu.