Ramazan borcu olan bir kimsenin, diğer Ramazan gelmeden kaza orucunu erteleyebilir. Çünkü bu minvalde gelen Hz. Âişe’nin rivayetine göre şöyle demiştir:
“Kimi zaman üzerimde Ramazan orucu borcu kalırdı da bu orucu Şaban ayından başka bir ayda yerine getirmem mümkün olmazdı.”
Buhârî ve Müslim ittifak etmiştir.¹²⁴
Özürsüz olarak Ramazan borcu olan bir kimsenin, diğer Ramazan gelmeden o oruç kazasını ertelemesi ise câiz değildir. Çünkü Hz. Âişe, bundan başkası için kaza orucunu ertelememiştir. Zira imkân bulmuş olsaydı bu durumda onu ertelerdi.
Şayet ertelemiş olsa, bu su götürür. Şöyle ki:
Eğer bir özür sebebiyle bu olmuşsa, o zaman sadece kaza etmesi gerekir. Bir özre binâen olmamışsa, o zaman kaza eder ve her gün için yoksula yemek yedirir.
Bunu, İmam Mâlik, Sevrî, Evzâî, İmam Şâfiî ve İshak söylemiştir. Çünkü bu hususta İbn Ömer, İbn Abbas ve Ebû Hureyre’den gelen rivayete göre onlar:
“Her gün için yoksula yemek yedirir,” demişlerdir. Nitekim sahâbeden onlara muhalefet eden ise vârit olmamıştır.¹²⁵
Ebû Hanîfe ise bu durumdaki kişinin —tıpkı orucun edâsını ertelemekte olduğu gibi— fidye vermesinin gerekli olmayacağını ifade etmiştir.