Zekâtta malın yaşlısı, ayıplısı ve döl hayvanı alınmaz. Çünkü Nebi (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu:
“Zekâtta malın yaşlısı, ayıplısı ve (koç ve teke gibi) döl hayvanı verilmez. Ancak zekât memuru bunları almak isterse başka.”
Hadiste geçen zâtü’l-‘avâr, döl hayvanları demektir. Hadiste geçen bu üç özellikten herhangi birisini içeren hayvanlar, fakirlerin bir hakkı olarak verilemez.
Yeni doğurmuş ve yavrusuna süt vermekte olan rübba, hamile olan mahız ve besi için saklanan ukule, zekât olarak alınmaz. Bu üçü, zekât memuru tarafından mal sahibinin hakkından alınmaz. Zekât verecek kişinin malları ve hayvanları arasında iyi ve değerli olanlarını almak ile, fakirler sebebiyle düşük olanları almaktan uzak durması arasında, zekât memuru çekimser kalındığında doğrusu, malın vasat olanını almasıdır.