Söz konusu bölgelerden ister idrar ve dışkı gibi normal olarak çıkanlar olsun, isterse nadir olarak çıkan taş, kum ve kurt olsun her halükarda ilim ehlinin çoğunluğuna göre istinca edilmesi (yıkanıp temizlenmesi) vaciptir. Çünkü hadiste şöyle gelmiştir: “Sizden biriniz tuvalete çıktığında üç taşla taharetlensin. Bu, ona yeterlidir.” Bir hadis de şöyledir: “Sizden biriniz üç taşın altında istinca yapmasın.” Bir lafız da şöyledir: “Büyük ya da küçük hacetimizi giderirken Kıbleye doğru dönmekten, sağ elimizle temizlenmekten ve üç taştan az olmak üzere istinca yapmaktan men edildik…” Bu şekilde emir buyurmuştur. Emir ise vücup ifade eder. “Bu ona yeterlidir.” buyurmuştur. “Yeterli olmak” tabiri ise ancak vaciplik konusunda kullanılır. Bunun yanında üçten az taşla yetinmekten de men edilmiştir. Men etmek ise haramlık ifade eder. Buna göre bir kısmını terk etmek haram olunca, hepsini terk etmek daha ağır sayılır.
İstinca yapmanın vacip olmadığı da söylenmiştir. Bu da Ebu Hanife’nin görüşüdür. Çünkü Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem): “(…) her kim taşla temizlenmek isterse bunu tek yapsın, bu daha güzeldir. Kim de yapmaz ise bunda bir sakınca yoktur…” Çünkü bu bir necasettir ve silmekle de temizlenebildiği için, illa ki izinin yok edilmesi vacip değildir. Mesela az olan bir kanın giderilmesi buna bir örnektir.
Şöyle cevap verilmiştir: Hadiste geçen “Bir sakınca yoktur.” buyruğu, tek kullanmasında bir sakınca yoktur anlamındadır, yoksa taşla temizlenmeyi terk etmede bir sakınca yoktur demek değildir. Çünkü hadis-i şerifte emredilen husus tek olarak kullanma konusuyla alakalıdır ve söz konusu nefy (lafzı) da ona dönücüdür. O bölgenin sadece silmekle temiz olacağı açıklamasına gelirsek; zaten istinca edilen yerin defalarca tekrar edilip yıkanması zor olduğu için taş söz konusu olmuştur.
Bu kimse ilim adamlarının çoğunluğunun görüşüne göre gerek su ile ve gerekse taşla istinca yapmak noktasında muhayyerdir. Bunun yanında onlardan kimisinin, istincanın suyla olacağını kabul etmediği de nakledilmiştir. Birinci görüş ise daha doğrudur. Çünkü Enes hadisi bunu göstermektedir: “Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) tuvalete girer, ben ve benim gibi bir çocuk bir ibrikle veya bir su kabıyla ona su taşırdık. Kendisi bu suyla istinca ederdi.” Hz. Aişe’den rivayete göre şöyle demiştir: “Kocalarınıza su ile temizlenmelerini söyleyin. Ben onlara, bunu anlatmaktan utanıyorum; Allah’ın Elçisi (sallallahu aleyhi ve sellem) su ile temizlenirdi.” Çünkü istinca yapmak bölgeyi temizler ve pisliği yok eder. Başka bir bölgeye de sirayet etmiş olsa, pisliğin yine bu şekilde izale edilmesi caizdir.
Şayet ikisinden (taş ya da sudan) birisi ile yetinilecek olursa, bu durumda su ile bunu gerçekleştirmek daha faziletlidir. Çünkü Ebu Hureyre’den gelen hadis bunu ifade etmektedir. Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) şöyle buyurmuştur: “Orada temizlenmeyi seven birtakım adamlar vardır; Allah da temizlenenleri sever.” (Tevbe Suresi: 105) ayet-i kerimesi, Kuba ehli hakkında nazil olmuştur. Ve onlar, su ile istinca ederlerdi. Nitekim su malum bölgeyi hem temizler hem de bizzat pisliği ve izini yok eder. Bu da temizlemek noktasında daha etkilidir. Şayet sadece taşla istinca edecek olursa, bunun yeterli geleceği hususunda ise ilim ehli arasında bir ihtilaf yoktur; çünkü geçen hadis-i şerifler ve sahabenin -Allah kendilerinden razı olsun- icması bunu ortaya koymaktadır.