Elbiseni temizle!
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Ve siyabeke (ve elbiseni) fe-tahhir (temiz tut).
Mukatil Tefsiri
Yani günahlardan tövbe ederek kendini temizle. Araplar bir kimse günah işlediğinde onun hakkında “elbisesi kirlendi” derlerdi. Bir kimse vefat ettiğinde ise “elbisesi temizdir” derlerdi. Bu sebeple burada elbisenin temizlenmesinden maksat, günahlardan arınmak ve tövbe etmektir.
Taberi Tefsiri
Tefsir ehli bu ayetin anlamı hakkında ihtilaf etmiştir. Bir kısmı bunun anlamının: “Elbiseni günah üzere ve hainlik üzere giyme.” olduğunu söylemiştir. Bu görüşü söyleyenlerden Muhammed b. Sa‘d bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana rivayet etti, dedi ki: Amcam bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana babasından, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Geylân b. Seleme’nin şu sözünü işitmedin mi: ‘Ben, Allah’a hamdolsun, ne günahkârın elbisesini giydim ne de bir hainliğe büründüm.’” Ebû Küreyb bize rivayet etti, dedi ki: Mus‘ab b. Sellâm bize Acleh’ten, o İkrime’den, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas dedi ki: Ben otururken bir adam ona geldi ve: “Allah’ın ‘Elbiseni temizle!’ buyruğu hakkında ne dersin?” dedi. İbn Abbas: “Onları günah üzere ve hainlik üzere giyme.” dedi. Sonra şöyle dedi: “Geylân b. Seleme es-Sekafî’nin şu sözünü işitmedin mi: ‘Ben, Allah’a hamdolsun, ne günahkârın elbisesini giydim ne de bir hainliğe büründüm.’” Saîd b. Yahyâ bize rivayet etti, dedi ki: Hafs b. Gıyâs bize Acleh’ten, o da İkrime’den rivayet etti. İkrime, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Onları hainlik üzere de günah üzere de giyme.” Sonra Geylân b. Seleme’nin bu şiirini örnek verdi. İbn Humeyd bize rivayet etti, dedi ki: Mihrân bize rivayet etti, dedi ki: Süfyân bize Acleh b. Abdullah el-Kindî’den, o da İkrime’den rivayet etti. İkrime, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Elbiseni günah üzere giyme. Geylân b. Seleme es-Sekafî’nin şu sözünü işitmedin mi: ‘Ben, Allah’a hamdolsun, ne günahkârın elbisesini giydim ne de bir hainliğe büründüm.’” Zekeriyyâ b. Yahyâ b. Ebî Zâide bana rivayet etti, dedi ki: Haccâc bize rivayet etti. İbn Cüreyc dedi ki: Atâ bana haber verdi; o İbn Abbas’ı “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle derken işitmiştir: “Günahtan temizle.” Sonra şöyle dedi: “Arapların sözünde ‘temiz elbiseli’ denir.” Saîd b. Yahyâ bize rivayet etti, dedi ki: Kadı Hafs b. Gıyâs bize İbn Cüreyc’den, o Atâ’dan, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Arapların sözünde ‘temiz elbiseli’ denir.” İbn Müsenna bize rivayet etti, dedi ki: Yahyâ b. Saîd bize Şu‘be’den, o Muğîre’den, o da İbrahim’den rivayet etti. İbrahim, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında: “Günahlardan temizle.” dedi. Ebû Küreyb bize rivayet etti, dedi ki: Yahyâ b. Saîd bize İbn Cüreyc’den, o Atâ’dan, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında: “Günahlardan temizle.” dedi. İbn Abdüla‘lâ bize rivayet etti, dedi ki: İbn Sevr bize Ma‘mer’den, o da Katâde’den rivayet etti. Katâde, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Bu Arapça bir sözdür. Araplar ‘Elbiseni temizle’ derlerdi; yani günahlardan temizle.” Bişr bize rivayet etti, dedi ki: Yezîd bize rivayet etti, dedi ki: Saîd bize Katâde’den rivayet etti. Katâde, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Onları günahlardan temizle. Araplar, ahdini bozan ve vefasızlık eden adama ‘elbiseleri kirli’ derlerdi. Ahdini yerine getiren ve düzgün davranan kimse için ise ‘elbiseleri temiz’ derlerdi.” İbn Humeyd bize rivayet etti, dedi ki: Mihrân bize Süfyân’dan, o İbn Cüreyc’den, o Atâ’dan, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas: “Günahtan temizle.” dedi. Yine Mihrân bize Süfyân’dan, o Muğîre’den, o da İbrahim’den rivayet etti. İbrahim: “Günahtan temizle.” dedi. Hüseyin’den bana rivayet edildi; o, Ebû Muâz’ı şöyle derken işitmiş: Ubeyd bize rivayet etti, dedi ki: Dahhâk’ı “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle derken işittim: “Elbiseni günah üzere giyme.” Ebû Küreyb bize rivayet etti, dedi ki: Vekî‘ bize Süfyân’dan, o İbn Cüreyc’den, o Atâ’dan, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas: “Günahtan temizle.” dedi. Yine Vekî‘ bize Süfyân’dan, o Muğîre’den, o da İbrahim’den rivayet etti. İbrahim: “Günahtan temizle.” dedi. Yine Vekî‘ bize Süfyân’dan, o Acleh’ten rivayet etti; Acleh, İkrime’yi şöyle derken işitti: “Elbiseni günah üzere giyme.” Yine Vekî‘ bize Süfyân’dan, o Câbir’den, o da Âmir ve Atâ’dan rivayet etti. Onlar: “Hatalardan temizle.” dediler.
Diğer bazıları ise bunun anlamının: “Elbiseni temiz olmayan kazançtan giyme.” olduğunu söylemiştir. Bu görüşü söyleyenlerden Muhammed b. Sa‘d bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana rivayet etti, dedi ki: Amcam bana rivayet etti, dedi ki: Babam bana babasından, o da İbn Abbas’tan rivayet etti. İbn Abbas, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Giydiğin elbiseler temiz olmayan bir kazançtan olmasın.” Şöyle de denilmiştir: “Elbiseni günah üzere giyme.” Diğer bazıları ise bunun anlamının: “Amelini düzelt.” olduğunu söylemiştir. Bu görüşü söyleyenlerden Yahyâ b. Talha el-Yerbûî bana rivayet etti, dedi ki: Fudayl b. Iyâz bize Mansûr’dan, o da Mücâhid’den rivayet etti. Mücâhid, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Amelini düzelt.” İbn Humeyd bize rivayet etti, dedi ki: Cerîr bize Mansûr’dan, o da Ebû Rezîn’den rivayet etti. Ebû Rezîn, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Amelini düzelt.” Bir adamın ameli kötü olduğunda: “Falan kimsenin elbiseleri pistir.” derlerdi. Ameli güzel olduğunda ise: “Falan kimsenin elbiseleri temizdir.” derlerdi. Diğer bazıları da bu konuda şöyle demiştir: Muhammed b. Amr bize rivayet etti, dedi ki: Ebû Âsım bize rivayet etti, dedi ki: Îsâ bize rivayet etti. Hâris de bana rivayet etti, dedi ki: Hasan bize rivayet etti, dedi ki: Verkā bize rivayet etti. Hepsi İbn Ebî Necîh’ten, o da Mücâhid’den rivayet etti. Mücâhid, “Elbiseni temizle!” buyruğu hakkında şöyle dedi: “Sen ne kâhinsin ne de sihirbazsın; onların söylediklerinden yüz çevir.” Diğer bazıları ise bunun anlamının: “Elbiseni suyla yıka ve pislikten temizle.” olduğunu söylemiştir. Bu görüşü söyleyenlerden Abbas b. Ebî Tâlib bana rivayet etti, dedi ki: Ali b. Abdullah b. Ca‘fer bize, inci sahibi Ahmed b. Mûsâ b. Ebî Meryem’den rivayet etti. O dedi ki: İbn Avn bize Muhammed b. Sîrîn’den haber verdi. Muhammed b. Sîrîn, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Onları suyla yıka.” Yûnus bana rivayet etti, dedi ki: İbn Vehb bize haber verdi, dedi ki: İbn Zeyd, “Elbiseni temizle!” ayeti hakkında şöyle dedi: “Müşrikler temizlenmezlerdi. Bu yüzden ona temizlenmesi ve elbiselerini temizlemesi emredildi.” İbn Sîrîn ve İbn Zeyd’in bu konuda söyledikleri, ayetin en açık anlamıdır. İbn Abbas, İkrime ve İbn Zekeriyyâ’nın söylediği, selefin çoğunun benimsediği görüş ise bununla “bedenini günahlardan temizle” anlamının kastedildiğidir. Allah bununla neyi murat ettiğini en iyi bilendir.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…