Kime uzun ömür verirsek, onu yaratılışta tersine çeviririz. Aklınızı kullanmaz mısınız?
Diyanet Vakfı
Kime uzun ömür verirsek biz onun gelişmesini tersine çeviririz. Hiç düşünmüyorlar mı?
Kurtubi Tefsiri
Kime uzun ömür verirsek yaratılışta onu başaşağı çeviririz. Akıl erdirmiyorlar mı?
“Kime uzun ömür verirsek yaratılışta onu başaşağı çeviririz” âyetindeki “onu başaşağı çeviririz” anlamındaki lâfzı Âsım ile Hamza: şeklinde birinci “nûn” ötreli ve “kef” harfi de şeddeli olmak üzere; “Başaşağı çevirmek”ten gelen bir fiil olarak okumuşlardır. Diğerleri ise; şeklinde birinci “nûn”u üstün, “kef’ı da ötreli olarak “O şeyi baş üstü çevirdim” O da çevrildi” kullanımından gelen bir fiil olarak okumuşlardır.
Katade dedi ki: Yani o çocukluk halini andıran yaşlılık haline döner. Süfyan da yüce Allah’ın:
“Kime uzun ömür verirsek, yaratılışta onu başaşağı çeviririz.” âyeti hakkında şöyle demiştir: Kişi seksen yaşına ulaştı mı, artık bedeni değişir ve gücü zayıflar. Şair de şöyle demektedir:
“Kim uzunca yaşarsa, günler eskitir onun yeniliğini,
Onun en güvendiği iki şey olan işitmesi ve görmesi ona ihanet eder.”
Uzun ömür gençliğin yerine yaşlılığı, gücün yerine zayıflığı, fazlalığın yerine eksikliği getirir. Çoğunlukla görülen budur. Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem) da erzel-i ömre (ömrün en kötü haline) döndürülmekten Allah’a sığınmıştır. Muhammed b. Harun er-Rüyani, Müsned, I, 203 Buna dair açıklamalar daha önceden en-Nahl Sûresi’nde (16/70. âyetin tefsirinde) geçmiş bulunmaktadır.
Artık size bütün bunları yapanın ölümden sonra sizi diriltmeye kadir olduğu hususunda;
“akıl erdirmiyorlar mı?” Nafî’ ve İbn Zekvan; “Akıl erdirmiyor musunuz?” şeklinde “te” ile diğerleri ise (erdirmiyorlar mı? anlamında) “ye” ile okumuşlardır.