Bunun üzerine onları sarsıntı yakaladı da yurtlarında diz üstü çöküp kaldılar.
Okunuşu ve Kelime Anlamı
Fe ehazethumur recfeh (onları şiddetli sarsıntı yakaladı) fe asbehu fi darihim casimin (yurtlarında diz üstü çökmüş halde kaldılar)
Mukatil Tefsiri
Bunun üzerine cumartesi sabahı Cebrâil’in çığlığından gelen azap onları yakaladı. Böylece yurtlarında hareketsiz, ölüler hâlinde sabahladılar.
Taberi Tefsiri
Yüce Allah buyuruyor ki: Semûd’dan deveyi boğazlayanları “racfe” yakaladı. Bu, çığlıktır. “Racfe”, “recefe bi-fulânin kezâ yercufu recfen” sözünden türemiş bir defalık eylemi ifade eder; bu, bir şeyi hareket ettirip sarsmak anlamındadır. Nitekim Ahtal şöyle demiştir:
Beni yaşlılıktan ihtiyarlığın sardığını görürsen,
kartal gibi titrerim; insan yıkılmıştır.
Buradaki “racfe” ile, onları helâk etmek üzere sarsıp harekete geçiren çığlık kastedilmiştir. Çünkü ilim ehlinin zikrettiğine göre Semûd çığlıkla helâk olmuştur.
Bu konuda tevil ehli de bizim söylediğimize benzer şeyler söylemiştir. Bana Muhammed b. Amr rivayet etti; dedi ki: Bize Ebû Âsım rivayet etti; dedi ki: Bize Îsâ, İbn Ebî Necîh’ten, o da Mücâhid’den Allah’ın “racfe” sözü hakkında şöyle rivayet etti: Çığlıktır.
Bana Müsenna rivayet etti; dedi ki: Bize Ebû Huzeyfe rivayet etti; dedi ki: Bize Şibl, İbn Ebî Necîh’ten, o da Mücâhid’den bunun benzerini rivayet etti.
Bana Muhammed b. Hüseyin rivayet etti; dedi ki: Bize Ahmed b. Mufaddal rivayet etti; dedi ki: Bize Esbât, Süddî’den rivayet etti: Bunun üzerine onları sarsıntı yakaladı; o, çığlıktır.
Bana Hâris rivayet etti; dedi ki: Bize Abdülazîz rivayet etti; dedi ki: Bize Ebû Sa‘d, Mücâhid’den Bunun üzerine onları sarsıntı yakaladı sözü hakkında şöyle rivayet etti: Çığlık.
Yurtlarında diz üstü çöküp kaldılar sözüne gelince: Allah’ın Semûd’dan helâk ettiği kimseler kendi yurtlarında, yani helâk oldukları topraklarında ve beldelerinde ölü olarak sabahladılar. Bu sebeple “yurtlarında” ifadesindeki “dâr” tekil kullanılmış, “dûrihim” denilerek çoğul yapılmamıştır. Bununla birlikte “dâr” ile “evler” kastedilmiş olması da mümkündür; tekil lafızla çoğul anlam kastedilmiş olabilir. Nitekim Asra andolsun, insan gerçekten ziyan içindedir. (Asr 1-2) buyurulmuştur.
“Câsimîn” sözü: Yere düşmüş, hareketsiz, serilmiş hâlde kaldılar demektir. Çünkü ruhları kalmamış ve helâk olmuşlardı. Araplar dizleri üzerine çökmüş kimseye “câsim” derler. Cerîr şöyle demiştir:
Uzak yeri tanıdım, ondan da tanıdım
kazanın bineklerini, çökmüş çaylaklar gibi.
Bu konuda tevil ehli de bizim söylediğimize benzer şeyler söylemiştir. Bana Yûnus rivayet etti; dedi ki: Bize İbn Vehb haber verdi; dedi ki: İbn Zeyd, Yurtlarında diz üstü çöküp kaldılar sözü hakkında: Ölüler olarak, dedi.
Hz.Ateist Tefsiri
Henüz eklenmedi…